ბიბლია: მეორე მაკაბელთა
Author: Институт перевода Библии
Date: 2020-12-19T15:14:22.543237+00:00

ბიბლია
ბიბლია

1. სათაურის გვერდი

1. მეორე მაკაბელთა

სათაურის გვერდი

ბიბლია
ძველი და ახალი აღთქმა

(კანონიკური და არაკანონიკური წიგნები)

ბიბლიის თარგმნის ინსტიტუტი

2002

ISBN 91-89122-21-6

© კანონიკური წიგნები – ბიბლიის თარგმნის ინსტიტუტი, სტოკჰოლმი, 2002

© არაკანონიკური წიგნები – საქართველოს ბიბლიის საზოგადოება, 2002

მეორე მაკაბელთა
მეორე მაკაბელთა

1. 1

2. 2

3. 3

4. 4

5. 5

6. 6

7. 7

8. 8

9. 9

10. 10

11. 11

12. 12

13. 13

14. 14

15. 15

1
მეორე მაკაბელთა

1^1ეგვიპტელ იუდაელებს მოკითხვას უთვლიან და მშვიდობასა და ბედნიერებას უსურვებენ იერუსალიმსა და იუდას ქვეყანაში მყოფი იუდაელნი.

2დაე, სიკეთე მოგაგოთ ღმერთმა და გაიხსენოს თავისი აღთქმა აბრაამის, ისაკისა და იაკობის, თავის ერთგულ მონათა მიმართ.

3დაე, თითოეულს მოგცეთ გული, რათა თაყვანს სცემდეთ და ასრულებდეთ მის ნებას გულმოდგინებითა და მოსურნე სულით.

4დაე, გული გაგიხსნათ თავისი სჯულისა და მცნებებისათვის და მშვიდობა მოგფინოთ.

5დაე, შეისმინოს თქვენი ლოცვა-ვედრება, შეგიწყნაროთ და გასაჭირში არ მიგატოვოთ.

6ახლა აქ თქვენთვის ვლოცულობთ.

7დემეტრიოსის მეფობისას, ასსამოცდამეცხრამეტე წელს, აქაურმა იუდაელებმა დიდი გულისტკივილითა და მწუხარებით მოგწერეთ, რაც განვიცადეთ, როცა იასონი და მისი თანამზრახველები განუდგნენ წმიდა მიწასა და სამეფოს.

8გადაწვეს ბჭენი და დაღვარეს უმანკო სისხლი, მაგრამ ჩვენ შევევედრეთ უფალს, რომელმაც შეისმინა ჩვენი ვედრება, შევწირეთ მსხვერპლი და გამტკიცული ფქვილი, ავანთეთ კანდელები და გვერდით დავუწყეთ პურები.

9ახლაც აღასრულებდეთ კარვობის დღესასწაულს ქისლევის თვეში, ასოთხმოცდამერვე წელს.

10მეფე პტოლემეოსის მოძღვარს, არისტობულოსს, მირონცხებულ მღვდელთა ნათესავს და ეგვიპტელ იუდაელებს სიხარულსა და ჯანმრთელობას უსურვებენ იერუსალიმსა და იუდაში მყოფნი, უხუცესობა და იუდა.

11ღმერთის მიერ საშინელი განსაცდელისაგან თავდაღწეულნი გულმხურვალე მადლს ვწირავთ მას, როგორც მეფის წინააღმდეგ მებრძოლნი;

12მას, რომელმაც უკუაქცია წმიდა ქალაქზე გამოლაშქრებული მომხვდური.

13რადგანაც სპარსეთს რომ მიადგა თავისი ლაშქრითურთ, რომელიც უძლეველი ჩანდა, მოკლულ იქნა ნანეას ტაძარში ქურუმთა ცბიერებით ცთუნებული.

14ანტიოქოსი ხომ იმ მიზნით ეწვია ქალღმერთის ტაძარს, რომ შეუღლებოდა მას, მეფის თანმხლებ მეგობრებს კი სურდათ სამზითვო ფული აეღოთ.

15ნანეას ქურუმებმა ფული გაიღეს, და როცა მეფე მცირედი ამალით შევიდა ტაძარში, სასწრაფოდ ჩაუკეტეს კარი;

16გახსნეს ჭერში ფარული საჭვრეტი, ქვები დაუშინეს და თავისი ამალითურთ ჩაქოლეს მბრძანებელი, მერე თავები მოჰკვეთეს და გარეთ დარჩენილებს მიუყარეს.

17ყოვლად კურთხეულია ჩვენი ღმერთი, რომ გასცა მკრეხელნი.

18ხოლო ჩვენ, რაკი მოვისურვეთ ქისლევის ოცდამეხუთე დღეს გვეზეიმა ტაძრის განწმედის დღესასწაული, საჭიროდ ვცანით, თქვენთვისაც გვეუწყებინა, რომ თვითონაც გადაგეხადათ კარვობისა და ცეცხლის ზეიმი, ისევე, როგრც ნეემიამ, ტაძრისა და საკურთხევლის შენებას რომ მორჩა, შესწირა მსხვერპლი.

19რადგანაც როცა სპარსეთს წაასხეს ჩვენი მამა-პაპანი, ღვთისმოშიშმა მღვდლებმა საკურთხევლიდან მალულად წაიღეს ცეცხლი, მშრალი ჭის ფსკერზე გადამალეს და საიმედოდ შეინახეს, რაკიღა არავინ იცოდა სამალავი.

20გამოხდა მრავალი წელი და ღმერთმა ინება, რომ სპარსეთის მეფის მიერ წარმოგზავნილ ნეემიას ხალხი გაეგზავნა ცეცხლის შემნახველი მღვდლების შთამომავლებთან, და როცა გვაცნობეს, რომ ცეცხლი კი ვერ ნახეს, არამედ მხოლოდ ბლანტი წყალი,

21ნეემიამ ბრძანა მოეტანათ იგი; და როცა უკვე ყველაფერი მზად იყო მსხვერპლის შესაწირად, ნეემიამ უბრძანა მღვდლებს, სწორედ ეს წყალი ესხურებინათ შეშისა და ზედ დაწყობილი მსხვერპლისათვის.

22ბრძანება რომ შეასრულეს და დრომ მოაწია, გამობრწყინდა აქამდე ღრუბლებში მიმალული მზე და ცეცხლი ისე აბრიალდა, რომ ყველანი გაოცებული დარჩნენ.

23მღვდლები კი, ვიდრე მსხვერპლი იწვოდა, ლოცულობდნენ ყველასთან ერთად: იონათანი იწყებდა, დანარჩენები ბანს აძლევდნენ, და ნეემიაც მათ შორის.

24ხოლო მათი ლოცვა ასეთი იყო: „უფალო, უფალო ღმერთო, ყოვლის შემოქმედო, საშინელო და ძლიერო, სამართლიანო და მოწყალევ, ერთადერთო მეუფეო, კეთილის მყოფელო,

25ერთადერთო გამრიგევ, ერთადერთო მართალო, ყოვლისმპყრობელო და წარუვალო, ისრაელის მხსნელო ყოველი ბოროტისაგან, რომელმაც გამოარჩიე მამები და აკურთხე ისინი.

26შეიწირე ეს მსხვერპლი მთელი შენი ხალხის – ისრაელის გულისთვის, დაიფარე შენი წილხვედრი და წმიდა-ჰყავ იგი.

27შეკრიბე ჩვენი გაფანტული ხალხი, ათავისუფლე ტყვექმნილნი წარმართთა შორის, მოხედე განწირულთ და მოძულებულთ, რათა სცნონ წარმართთ, რომ შენ ხარ ჩვენი ღმერთი.

28დაამხე ჩვენი მოძალადენი, ქედმაღლობით რომ გვთრგუნავენ.

29დანერგე შენი ხალხი შენსავე წმიდა ადგილას, როგორც თქვა მოსემ.“

30ხოლო მღვდლები ამასობაში საზეიმო ჰიმნებს გალობდნენ.

31როგორც კი მსხვერპლი შეწირულ იქნა, ნეემიამ ბრძანა ლოდებზე მიმოეღვარათ დარჩენილი წყალი.

32ბრძანების შესრულებისთანავე იფეთქა ალმა, მაგრამ სამსხვერპლოდან გამოტევებულ შუქზე მიინავლა იგი.

33გაცხადდა ეს საქმე და მოახსენეს სპარსეთის მეფეს, რომ იმ ადგილას, სადაც გადმოსახლებულმა მღვდლებმა შეინახეს ცეცხლი, წყალი აღმოჩნდა, რომლითაც ნეემიას მიმდევრებმა განწმიდეს მსხვერპლი.

34საქმის ვითარებას რომ გაეცნო, მეფემ ბრძანა, შემოეზღუდათ და წმიდად გამოეცხადებინათ ეს ადგილი.

35ხოლო იმათ, ვისაც სწყალობდა, მეფემ დიდძალი ძღვენი უბოძა, რომელიც თვითონ მიეღო.

36ხოლო ნეემიას მხლებლებმა ‘ნეფთარი’ უწოდეს ამ ადგილს, რაც თარგმანით ნიშნავს განწმედას; ბევრი კი მას ‘ნაფთას’ უწოდებს.

2

2^1წინასწარმეტყველ იერემიას ჩანაწერებში ვპოულობთ, რომ მან უბრძანა გადასახლებულთ თან წაეტანათ ცეცხლი, როგორც აღვნიშნეთ.

2როგორც ამცნო წინასწარმეტყველმა გადასახლებულთ, სჯული რომ მისცა მათ, – არ დაევიწყებინათ უფლის ბრძანებები და გონება არ არეოდათ მაცთუნებელი ოქრო-ვერცხლის კერპებისა და მათი სამკაულების შემყურეთ.

3სხვასაც ამბობდა, ამის მსგავსს, და შეაგონებდა მათ, არ განდგომოდა სჯულს მათი გული.

4წერილში ისიც ეწერა, რომ ღვთივშთაგონებულ წინასწარმეტყველს უბრძანებია კარვისა და კიდობნისათვის, მე მომყევითო, როცა მთისკენ გაემართა, რომლის თხემზეც ასულმა მოსემ იხილა ღვთის სამკვიდრო.

5იქ მისულმა იერემიამ იპოვა გამოქვაბული, რომელშიაც შეიტანა კარავი, კიდობანი, სასაკმევლე საკურთხეველი და დაბეჭდა შესასვლელი.

6როცა შემდეგ მის მხლებელთაგან ზოგიერთიც მივიდა იქ გზის მოსანიშნად, ვერ იპოვეს ის ადგილი.

7ეს რომ გაიგო, იერემიამ ყვედრებით უთხრა მათ: „უცნობი დარჩება ეს ადგილი, ვიდრე ღმერთი მოწყალებას არ მოიღებს და თავის ხალხს არ შემოკრებს აქ.

8მაშინღა გვიჩვენებს უფალი მას, და გამოჩნდება უფლის დიდებაცა და ღრუბელიც, როგორც მოსეს დროს გამოჩნდა, და როგორც ითხოვდა სოლომონი, რომ საგანგებოდ წმიდა ყოფილიყო ეს ადგილი.“

9ისიც ცხადი შეიქნა, თუ როგორ შესწირა მსხვერპლი, სიბრძნით აღვსილმა, განახლებისა და ტაძრის დასრულებისთვის.

10როგორც მოსემ აღავლინა ლოცვა უფლის მიმართ, და ჩამოეშვა ზეცით ცეცხლი და შთანთქა მსხვერპლი, ისე ილოცა სოლომონმაც და ცით მოვლენილმა ცეცხლმა შთანთქა სრულადდასაწველი მსხვერპლი.

11და თქვა მოსემ: „რაკიღა ცოდვის მსხვერპლი არ იჭმევა, ამიტომაც შთაინთქა ცეცხლში.“

12ასევე გაატარა სოლომონმაც რვა დღე.

13ნეემიას ჩანაწერებსა და მოგონებებშიც მოთხრობილია, როგორ დააფუძნა მან წიგნთსაცავი, შეკრიბა თქმულებები მეფეებზე, წინასწარმეტყველებსა და დავითზე, აგრეთვე მეფეთა წერილები წმიდა შესაწირავის თაობაზე.

14იუდამაც ასევე მოუყარა თავი ომიანობის ჟამს გაფანტულ წიგნებს, ასე რომ, ახლა ჩვენ გვაქვს ყველაფერი.

15თუ ამათგან რამე დაგჭირდათ, ხალხი გამოგზავნეთ და გაახლებთ.

16უკვე მოგწერეთ, რომ გვინდოდა განწმედის დღესასწაული გადაგვეხადა. კარგი იქნებოდა, თუ თქვენც ზეიმით აღნიშნავთ ამ დღეებს.

17ღმერთმა იხსნა მთელი თავისი ხალხი და ყველას დაუბრუნა სამკვიდრო, სამეფო სამღვდელოება და საწმიდარი.

18როგორც აღგვეთქვა სჯულით, ღვთის იმედი გვაქვს, რომ მალე შეგვიწყალებს და შეგვკრებს ცისქვეშეთში წმიდა ადგილას. აკი გვიხსნა კიდეც დიდი ბოროტებისაგან და განწმიდა ეს ადგილი.

19ხოლო იუდა მაკაბელისა და მისი ძმების ამბავს, დიდი ტაძრის განწმედას და საკურთხევლის განახლებას,

20ისევევ, როგორც ანტიოქოს ეპიფანესა და მისი ძის – ევპატორის წინააღმდეგ გადახდილ ომებს,

21და ზეცით მათთვის მოვლენილ ხილვებს, რომელნიც ისეთი თავდადებით იბრძოდნენ იუდაელთათვის, რომ თავიანთი მცირერიცხოვნების მიუხედავად, მთელი ქვეყანა გაწმინდეს და განდევნეს ბარბაროსთა ურდოები,

22და განწმიდეს საქვეყნოდ ცნობილი ტაძარი, გაათავისუფლეს ქალაქი და განამტკიცეს დასარღვევად განწირული სჯული, როცა უფალმა მოწყალება მოიღო და შეიწყნარა ისინი, –

23ყოველივე ეს, იასონ კირენელის მიერ ხუთ წიგნში მოთხრობილი, ვეცდებით მოკლედ გადმოვცეთ ერთ წიგნში,

24რაკიღა ვგრძნობთ, რა დიდ სიძნელეს შეუქმნის შინაარსის სიუხვე და ამბავთა სიმრავლე ისტორიულ თხზულებათა გაცნობის მსურველთ.

25ამიტომაც ვეცადეთ სიამოვნება მიგვენიჭებინა კითხვის მოსურნეთათვის, მონათხრობი უფრო ადვილი დასამხსოვრებელი გაგვეხადა განსჯის მოყვარულთათვის და საერთოდ, სარგებლობა მოგვეტანა მკითხველისათვის.

26თუმცა ამბის მოკლედ გადმოცემა დიდ ჭაპანწყვეტასა და ღამის თევას მოითხოვდა ჩვენგან.

27ისევე, როგორც ძნელია ლხინის გადახდა სხვათა საამებლად. და მაინც, მრავალთა სასიკეთოდ ვიტვირთეთ ეს ძნელი საქმე.

28წვრილმანთა ზუსტი გადმოცემა მემატიანეებს მივანდეთ, ჩვენ კი ვეცადეთ მოკლედ გადმოგვეცა ამბები.

29როგორც ახლის მაშენებელ ხუროთმოძღვარს მთელ ნაგებობაზე ზრუნვა მართებს, ხოლო მომხატავ-მომჩუქურთმებელს – მარტოოდენ სამკაულებზე, მასვე ვფიქრობთ ჩვენზედაც.

30ჩაღრმავება და ამბის გამოწვლილვით გადმოცემა იმ მემატიანის საქმეა, პირველად რომ იწყებს თხრობას,

31ხოლო სათქმელის დაწურულად გადმოცემა და წვრილმანებისთვის თავის არიდება შემმოკლებელს მოეთხოვება.

32ახლა კი, ზემოთქმულიდან გამომდინარე, ვიწყებ თხრობას, რადგანაც უგუნურებაა თხრობამდე განავრცო სიტყვა, თვით თხრობა კი შეამოკლო.

3

3^1როდესაც წმიდა ქალაქში სრული სიმშვიდე სუფევდა და მღვდელმთავარ ონიასის ღვთისმოსაობისა და ბოროტმოძულეობის წყალობით სჯულსაც მტკიცედ იცავდა ხალხი,

2მაშინ თვით მეფენიც კი პატივს მიაგებდნენ ამ ადგილს და საწმიდარსაც საგანგებო ძღვნით განადიდებდნენ,

3ასე რომ, თვით სელევკოსიც, აზიის მეფე, არ იშურებდა სახსრებს თავისი შემოსავლიდან მსხვერპლშეწირვისა და ღვთისმსახურებისათვის.

4მაგრამ ვინმე სიმონმა, ბენიამინის ტომიდან, ქალაქის კანონმდებლობის თაობაზე დავა დაუწყო მღვდელმთავარს,

5მაგრამ რაკი ონიასს ვერაფერი დააკლო, აპოლონიოს ტარსუსელს ეახლა, კოილე-სირიისა და ფინიკიის მაშინდელ სარდალს,

6და მოახსენა, რომ იერუსალიმის საგანძური სავსეა ფულითა და სხვა ურიცხვი განძეულობით, რომ მთელი ეს სიმდიდრე მსხვერპლშეწირვისთვისაა განკუთვნილი და მეფეს სულ ადვილად შეუძლია ჩაიგდოსო ხელში.

7აპოლონიოსი მეფეს შეხვდა და მოახსენა დაფარული განძის ამბავი, ხოლო მეფემ თავისი კარისკაცი ჰელიოდოროსი დაიბარა და განძის წამოსაღებად გაგზავნა.

8ჰელიოდოროსი დაუყოვნებლივ გაუდგა გზას, ვითომცდა კოილე-სიირისა და ფინიკიის ქალაქების მოსანახულებლად; სინამდვილეში კი მხოლოდ მეფის ბრძანების შესრულება სურდა.

9იერუსალიმში ჩასული გულთბილად მიიღო ქალაქის მღვდელმთავარმა, რომელსაც მეფის დანაბარები აუწყა და განუცხადა, რისთვისაც იყო გამოგზავნილი; თანაც ეკითხებოდა, მართალი იყო თუ არა განძის ამბავი.

10მღვდელმთავარმა აუხსნა: ეს ქონება ქვრივ-ობლებისაგან მაქვს მობარებული,

11ხოლო ნაწილი ერთი წარჩინებული კაცის – ჰირკანოსის, ტობიას ძის, საკუთრებააო; ჩვენთან სულ ოთხასი ტალანტი ვერცხლი და ორასი ტალანტი ოქრო ინახება, ასე რომ, უკეთურმა სიმონმა ცილი დაგვწამაო;

12ხოლო იმათი დაჩაგვრა, ვინც ამ წმიდა ადგილსა და თავისი სიწმიდითა და შეუვალობით მთელი დედამიწის ზურგზე პატივდებულ ტაძარს მიენდო, ყოვლად დაუშვებელიაო.

13მაგრამ ჰელიოდოროსი დაჟინებით მოითხოვდა მეფის ბრძანების ასრულებას და ამბობდა, მთელი ეს სიმდიდრე მეფის საგანძურს უნდა გადაეცესო.

14დათქმულ დღეს შევიდა ტაძარში საგანძურის დასათვალიერებლად, რამაც ქალაქში დიდი მღელვარება გამოიწვია.

15სამღვდელო სამოსით მოსილი მღვდლები სამსხვერპლოს წინ დაემხნენ და ზეცას შეჰღაღადებდნენ, რომ მას, ვინც ტაძრისათვის მიბარებული განძის ხელშეუხებლობა დადო წესად, უვნებლად დაეცვა იგი.

16გული მოგიკვდებოდა მღვდელმთავრის სახის შემყურეს: სულიერ ტანჯვას მთელი მისი იერი და კანის ფერიც კი შეეცვალა.

17საშინელებით შეძრწუნებულს მთელი სხეული უცახცახებდა, რაც თვალნათლივ უმჟღავნებდა ყველას, რა ტკივილსაც მოეწყლა მისი გული.

18სახლებიდან ჯგროდ გამორბოდა ხალხი და ყველა ერთხმად შესთხოვდა ღმერთს, წაბილწვისგან დაეფარა წმიდა ადგილი.

19ქუჩები ვეღარ იტევდნენ ქალებს, ჯვალო რომ აეკრათ მკერდზე; სახლებში გამოკეტილ ქალწულთაგან კი ზოგი კარისკენ გარბოდა, ზოგი გალავანზე ამძვრალიყო, ზოგიც სარკმლებიდან იყურებოდა.

20და ყველა ლოცულობდა ცისკენ ხელაპყრობილი

21გულსაკლავი სანახავი იყო პირქვე დამხობილი ხალხი და საშინელების მოლოდინში გახევებული მღვდელმთავარი.

22გულმხურვალედ შესთხოვდნენ უფალს, ხელუხლებლად დაეცვა და დაეფარა მათგან მიბარებული განძი.

23ჰელიოდოროსი კი განზრახვის შესრულებას შეუდგა.

24ის იყო შუბოსნების თანხლებით საგანძურში უნდა შესულიყო, რომ სულთა და ყოველთა ძალთა მპყრობელმა დიადი ხილვა მოუვლინა მათ: ყველას, ვინც მასთან ერთად გაბედა შესვლა, თავზარი დასცა ღვთის ძალამ და შიშისაგან ცნობა წაართვა,

25რადგანაც ეჩვენა მათ საუცხოოდ შეკაზმული ცხენი საშინელი მხედრითურთ, ფიცხლად მიეჭრა ჰელიოდოროსს და წინა ფლოქვები ატაკა მას, ხოლო მხედარს, როგორც ჩანდა, თხემით ტერფამდე ოქროს საჭურველი ესხა.

26ორი სხვა ჭაბუკიც ეჩვენა ჰელიოდოროსს, ორივე ძალგულოვანი, პირმშვენიერი და სალუქად მოსილი, აქეთ-იქიდან ამოუდგნენ, შოლტებით მისდგნენ და წყლულებით აუფორეჯეს მთელი სხეული.

27ანაზდეულად გაიშხლართა მიწაზე და წყვდიადმა მოიცვა იგი; აიტაცეს და საკაცეზე დადეს.

28ის, ვინც სულ ცოტა ხნის წინ დიდი ამალითა და შუბოსანთა თანხლებით შევიდა საგანძურში, ახლა უმწეოდ მდებარე გამოასვენეს, აშკარად რომ ეწვნია ღვთის ყოვლისმძლეობა.

29ღვთაებრივი ძალით დამხობილს და უხმოდ მდებარეს ხსნის ყოველგვარი იმედი გადასწყვეტოდა.

30ხალხი კი ქება-დიდებას ასხამდა უფალს, თავისი სახლი რომ განადიდა, და ცოტა ხნის წინ შიშითა და ძრწოლით სავსე ტაძარი ახლა, ყოვლისმძლის გამოცხადებით, სიხარულითა და შვებით აღივსო.

31მაშინ ჰელიოდოროსის რამდენიმე ახლობელი ეახლა ონიასს და სთხოვა, უზენაესს შევედრებოდა, რომ სიცოცხლე ეჩუქებინა სულთმობრძავისთვის.

32მღვდელმთავარიც შეკრთა, ვაითუ მეფემ იფიქროს, იუდაელები ბოროტს განიზრახავენ ჰელიოდოროსის წინააღმდეგო და მსხვერპლი შესწირა მის გადასარჩენად.

33გამოსასყიდ მსხვერპლს რომ სწირავდა, ის ორი ჭაბუკი, იმავე სამოსით მოსილი, კვლავ მოევლინა ჰელიოდოროსს; მის წინაშე წარსდგნენ და უთხრეს: „მადლი მიაგე მღვდელმთავარ ონიასს, რადგანაც მისი წყალობით გაჩუქა სიცოცხლე უფალმა.

34შენ კი, ღვთის მიერ დასჯილო, ყველას აუწყე მისი ძალმოსილება.“ ეს თქვეს და გაუჩინარდნენ.

35ჰელიოდოროსმა კი მსხვერპლი შესწირა უფალს, მრავალი რამ აღუთქვა მის მხსნელს, მადლი მიაგო ონიასს და თავისი მეომრებითურთ მეფესთან დაბრუნდა.

36და მოწმობდა ყველას წინაშე, რომ თავისი თვალით იხილა უზენაესი ღმერთის ქმედება.

37ხოლო მეფეს კითხვაზე, ვინ შეიძლება ერთხელ კიდევ გავგზავნო იერუსალიმშიო, ამნაირ პასუხს აძლევდა:

38„თუ მტერი გყავს, ან შენი მეუფების ურჩი, გაგზავნე და ნახავ, რა გაუბედურებულიც დაგიბრუნდება, თუკი საერთოდ ცოცხალი დარჩა, რადგანაც იმ ადგილას ჭეშმარიტად ღვთის ძალა სუფევს.

39თვით ცის მკვიდრია იმ ადგილის მფარველი, და ვინც უკეთური ზრახვით მივა, დაამხობს და მზეს დაუბნელებს.“

40აი, რა შეემთხვა ჰელიოდოროსს და როგორ გადარჩა საგანძური.

4

4^1ხოლო ზემოხსენებული სიმონი, საგანძურისა და სამშობლოს გამყიდველი, ცილს სწამებდა ონიასს, თითქოს მას წაექეზებინოს ჰელიოდოროსი და ბოროტების მიზეზიც ის ყოფილიყოს.

2იმასაც კი ბედავდა, რომ თვისტომებზე მზრუნველისა და კანონთა თავგამოდებული ქომაგისთვის ხელისუფლების მოწინააღმდეგე ეწოდებინა.

3მტრობა იქამდე მივიდა, რომ სიმონი, ერთი თავისი სანდო კაცის მეშვეობით, კაცის კვლასაც აღარ ერიდებოდა.

4ონიასი მიხვდა, რომ მტრობა სახიფათო იყო და რომ აპოლონიოსი, კოილე-სირიისა და ფინიკიის სარდალი, საავკაცოდ აქეზებდა სიმონს.

5ამიტომაც ეახლა მეფეს, არა როგორც თანამოქალაქეთა ბრალმდებელი, არამედ როგორც თითოეული თვისტომისა და მთელი თავისი ხალხის კეთილდღეობაზე მზრუნველი.

6რადგანაც ხედავდა, რომ მეფის ჩარევის გარეშე შეუძლებელი იქნებოდა საქმის მშვიდობიანად მოგვარება და არც სიმონი აიღებდა ხელს თავის შლეგურ ზრახვებზე.

7მაგრამ როდესაც სელევკოსი მიიცვალა და მის ნაცვლად ანტიოქოსი, ეპიფანედ ხმობილი, ავიდა ტახტზე, მაშინ იასონმა, ონიასის ძმამ, მოინდომა მღვდელმთავრობა ჩაეგდო ხელში.

8ეახლა მეფეს და სამას სამოცი ტალანტი აღუთქვა, და კიდევ ოთხმოცი ტალანტი ზოგიერთი სხვა შემოსავლიდან.

9გარდა ამისა, ას ორმოცდაათი ტალანტის გადახდაც იდო თავს, თუკი ნებას მისცემდნენ გიმნასიონი და ეფებეიონი დაეარსებინა, ხოლო იერუსალიმელები ანტიოქიის მოქალაქეებად ჩაეწერა.

10როგორც კი მეფე დაითანხმა და ძალაუფლება ჩაიგდო ხელში, მაშინვე შეეცადა ბერძნული ჩვევები დაენერგა თვისტომთა შორის.

11აუქმებდა შეღავათებს, კაცთმოყვარე მეფეს რომ მიეცა იუდაელებისთვის ევპელემოსის მამის – იოანეს შუამდგომლობის წყალობით, რომელიც ელჩად წარეგზავნათ რომში მეგობრობისა და მოკავშირეობის დასამყარებლად; არღვევდა სჯულიერი ცხოვრების წესს და უსჯულოებას ამკვიდრებდა.

12განზრახ, ზედ ციხე-სიმაგრის პირას ააგო გიმნასიონი და აიძულებდა დიდგვაროვან ჭაბუკებს ბერძნული ქუდები ეტარებინათ.

13ასე იმძლავრა ელინიზმმა და უცხო ტომთა გავლენამ იასონის, ამ უღვთო და ცრუმღვდელმთავრის, მკრეხელური მოქმედების შედეგად.

14მღვდლებმა გული აიყარეს ღვთისმსახურებაზე, მოიძულეს ტაძარი და აღარას დაგიდევდნენ მსხვერპლშეწირვას; გატყორცნილი ბადროს ხმის გაგონებისთანავე მოედნისაკენ გარბოდნენ, რომ უსჯულო ასპარეზობაში მიეღოთ მონაწილეობა.

15აღარაფრად აგდებდნენ იმას, რასაც პატივად მიიჩნევდნენ მამა-პაპანი, და მხოლოდ იმაზე ეჭირათ თვალი, რაც სასახელოდ იყო შერაცხილი ბერძენთა შორის.

16ამიტომაც დაატყდათ თავს უბედურება და სწორედ ისინი შეიქნენ მათი მტრები და მტარვალნი, რომელთა ცხოვრების წესიც მოსწონდათ და კიდეც ბაძავდნენ,

17რადგანაც დაუსჯელად ვერავინ დაარღვევს ღვთის მიერ დადგენილ სჯულს, როგორც მომავალი გვიჩვენებს.

18როცა ტვიროსში მეფის თანდასწრებით დაიწყო თამაშობანი, ხუთ წელიწადში ერთხელ რომ იმართებოდა,

19ღვთისმგმობმა იასონმა მაყურებლებად გაგზავნა იერუსალიმში მცხოვრები ანტიოქელები, რათა სამასი ვერცხლის დრაქმა ჩაეტანათ ჰერაკლესთვის შესაწირად, მაგრამ თვით წარგზავნილებმა ითხოვეს, შესაწირად კი არ გამოეყენებინათ ეს თანხა, რაც მკრეხელობად მიაჩნდათ, არამედ სხვა მიზნით დაეხარჯათ იგი.

20ასე რომ, იასონის მიერ ჰერაკლესთვის შესაწირი ეს თანხა, გაგზავნილების თხოვნით, ტრირემების მშენებლობას მოხმარდა.

21მას შემდეგ, რაც პტოლემეოს ფილომეტორის ტახტზე ასვლასთან დაკავშირებით ეგვიპტეში გაგზავნეს აპოლონიოსი, მენესთევსის ძე, ანტიოქოსმა მტრად მიიჩნია იგი და გადაწყვიტა თავი დაეზღვია მისგან; ამიტომაც იაფოს გაემგზავრა და იერუსალიმში ჩავიდა.

22დიდი ზარ-ზეიმით შეეგებნენ იასონი და მოქალაქენი, ჩირაღდნებითა და ყიჟინით შეუძღვნენ ქალაქში; ხოლო იქიდან თავისი ლაშქრითურთ ფინიკიისაკენ იაღო გეზი.

23სამი წლის შემდეგ გაგზავნა იასონმა ზემოხსენებული სიმონის ძმა – მენელაოსი, რათა ფული მიერთმია მეფისთვის და ზოგიერთი საჭირბოროტო საქმის ვითარებასაც გასცნობოდა.

24როდესაც მეფეს წარუდგა, იმდენი ლიქნა, რომ მღვდელმთავრობას მიაღწია და იასონის შეპირებულზე სამასი ვერცხლის ტალანტით მეტი აღუთქვა მას.

25მეფის დავალება რომ მიიღო, უკან დაბრუნდა, მაგრამ მღვდელმთავრობის ღირსი თან არა ჩამოუტანია რა, მხოლოდ ტირანის სისასტიკე და ველური მხეცის მძვინვარება.

26ამრიგად, იასონი, ღვიძლი ძმა რომ გააცურა, თვითონვე იქნა გაცურებული სხვის მიერ და ლტოლვილმა ყამონელთა მხარეს მიაშურა.

27მენელაოსმა ძალაუფლება კი ჩაიგდო ხელში, მაგრამ მეფისთვის აღთქმული ფული არ გადაუხდია,

28თუმცა მოთხოვნას მოთხოვნაზე უგზავნიდა სოსტრატოსი, აკროპოლისის ეპარქოსი, ვისაც ეს საქმე ებარა, ამიტომაც იხმო მეფემ ორივე.

29მენელაოსმა მღვდელმთავრობა თავის ძმას – ლისიმაქოსს გადააბარა, ხოლო სოსტრატოსმა ეპარქოსობა – კრატესს, კვიპროსელთა მთავარს.

30ამ დროს დაიწყო ტარსუსელთა და მალოსელთა ამბოხება იმის გამო, რომ ისინი საჩუქრად უბოძეს ანტიოქისს, მეფის ხარჭას.

31ამიტომაც მეფე სასწრაფოდ გაემგზავრა საქმის მოსაგვარებლად, ხოლო თავის მოსაყდრედ ერთ-ერთი კარისკაცი – ანდრონიკე დატოვა.

32მენელაოსმა გადაწყვიტა დრო ეხელთა, და ტაძრიდან ოქროს ჭურჭელი მიიტაცა, ნაწილი ანდრონიკეს აჩუქა, ნაწილი კი ტვიროსსა და მეზობელ ქალაქებში გაყიდა.

33ონიასმა დაწვრილებით გამოიძია ყველაფერი და ამხილა მენელაოსი, მერე კი ანტიოქიის მახლობლად დაფნეს შეაფარა თავი.

34მაშინ მენელაოსმა დაიმარტოხელა ანდრონიკე და სთხოვა მოეკლა ონიასი; ისიც მივიდა, ხელი გაუწოდა, და თუმცა ონიასი ყოყმანობდა, მზაკვრული ფიცით დაიყოლია თავშესაფრიდან გამოსულიყო, მაგრამ გამოსვლისთანავე მოკლა, სამართლიანობის ურცხვად დამრღვევმა.

36როდესაც მეფე კილიკიიდან დაბრუნდა, ქალაქში მყოფმა იუდაელებმა და ბერძნებმა აღშფოთებით აუწყეს, ონიასი უდანაშაულოდ იქნაო მოკლული.

37შეძრწუნებულმა და სიბრალულით გულშეძრულმა ანტიოქოსმა ცხარე ცრემლით დაიტირა მიცვალებულის კეთილგონიერება და პატიოსნება.

38განრისხებულმა მაშინვე შემოაძარცვა ანდრონიკეს ძოწეული, ქიტონი შემოახია, ბრძანა მთელი ქალაქი შემოეტარებინათ და ზუსტად იმ ადგილას, სადაც მზაკვრულად მოკლა ონიასი, სიკვდილით დაესაჯათ; ასე მიაგო უფალმა დამსახურებული სასჯელი.

39ხოლო როდესაც ქალაქში ლისიმაქოსის თაოსნობითა და მენელაოსის ნებართვით იმრავლა მკრეხელობამ და ყველაფერი აშკარა გახდა, აღშფოთებული ხალხი აუჯანყდა ლისიმაქოსს, რადგანაც უკვე დიდძალი ოქროს ჭურჭელი მიეტაცებინა ტაძრიდან.

40როცა გაშმაგებული ხალხი აღსდგა, ლისიმაქოსმა შეაიარაღა სამი ათასამდე კაცი და დაიწყო უსამართლო ძალმომრეობა ვინმე ავრანოსის, ასაკითაც და უგუნურებითაც ხანდაზმული კაცის მეთაურობით.

41ლისიმაქოსის ძალმომრეობა რომ დაინახეს, ვინ ქვას დასტაცა ხელი, ვინ კომბალს, ვინ ნაცარი მოხვეტა და ლისიმაქოსის ხალხს დაუწყო სროლა;

42ზოგი დაჭრეს, ზოგი დახოცეს, ზოგსაც კუდით ქვა ასროლინეს, ხოლო თვით მკრეხელი ზედ საგანძურს მიაკლეს.

43ყოველივე ეს ბრალად წაუყენეს მენელაოსს.

44და როცა მეფე ტვიროსში ჩავიდა, უხუცესთა საბჭოდან წარგზავნილი სამი კაცი საჩივრით ეახლა მას.

45მენელაოსმა, რომელიც უკვე შეეპყროთ, დიდი ქრთამი შეაძლია პტოლემეოსს, დორიმენესის ძეს, ოღონდ მეფეს ჩემი შეწყალება გამოსთხოვეო.

46დორიმენესმაც, ვითომცდა სულის მოსათქმელად, განზე გაიხმო მეფე და აზრი შეაცვლევინა.

47მენელაოსი, მთელი ამ უბედურების მოთავე, გაათავისუფლეს, ხოლო იმ უბედურებს, რომლებსაც თვით სკვითებიც კი შეიწყალებდნენ, სიკვდილი მიუსაჯეს.

48ასე უსამართლოდ დასაჯეს ქალაქის, ხალხისა და წმიდა ჭურჭლის დამცველნი.

49ამ ამბით აღშფოთებულმა ტვიროსელებმა უხვად გაიღეს დახოცილთა დასამარხი ხარჯი.

50მენელაოსმა კი, ამა ქვეყნის ძლიერთა ანგარების წყალობით, ძალაუფლება შეინარჩუნა და უფრო მეტად გაბოროტებული მოსისხლე მტრად მოევლინა თავის თანამოქალაქეთ.

5

5^1ამ დროისათვის ანტიოქოსმა მეორედ გაგზავნა ლაშქარი ეგვიპტეში.

2მოხდა ისე, რომ მთელ ქალაქს თითქმის ორმოცი დღის მანძილზე ევლინებოდნენ ჰაერში მოჯირითე მხედრები, ოქროსფრად მოელვარე სამოსით მოსილნი და მეომრებივით შუბებით აღჭურვილნი.

3ცხენოსანთა მწყობრი რიგები, ორმხრივი შეტევანი და უკუქცევანი, ფარების ორომტრიალი, შუბთა ძგერება, გატყორცნილ ისართა სიმრავლე, ოქროცურვილი აბჯრისა და ნაირგვარ აღკაზმულობათა ბზინვარება.

4ყველანი ლოცულობდნენ, რომ კეთილად ამხდარიყო ეს ხილვა.

5მაგრამ როცა ხმა დაირხა, ანტიოქოსი აღესრულაო, იასონმა ათასამდე მეომარი შეკრიბა და მოულოდნელად თავს დაესხა ქალაქს; გალავანს თავზე მოექცნენ და ქალაქიც აღებულ იქნა; მენელაოსმა კი ციხე-სიმაგრეს შეაფარა თავი.

6იასონი დაუნდობლად დაერია და მუსრს ავლებდა თავის თანამოქალაქეებს; არც კი დაფიქრებულა, რომ თვისტომთა უბედურებით მოპოვებული ბედნიერება უაღრესი სვედავსილობაა, ეგონა მტერს არბევდა და არა თავის თანამემამულეებს.

7თუმცა ძალაუფლება მაინც ვერ ჩაიგდო ხელში, მისი ბოროტმზრახველობის შედეგი კი ის იყო, რომ ლტოლვილივით სამარცხვინოდ გაიქცა უკან და ყამონელებს შეაფარა თავი.

8მის ბოროტებას ბოროტებითვე მიეგო: არაბეთის მბრძანებლის – არეტას წინაშე ბრალდებული ქალაქიდან ქალაქში დარბოდა თავშესაფრის საძებნელად, ყველასაგან დევნილი და მოძულებული, როგორც სჯულისაგან განდგომილი, და ბოლოს, სამშობლოსა და თანამოქალაქეთა საძულველ მტრად შერაცხილი, ეგვიპტეში განდევნეს.

9ის, ვინც ამდენი ხალხი განდევნა სამშობლოდან, თვითონ დაიღუპა უცხო მხარეში, როცა ლაკედემონიელებს მიადგა კარზე და იმედი ჰქონდა, რომ შორეული ნათესაობის წყალობით მათ შორის ჰპოვებდა თავშესაფარს.

10ვინც ამდენი ხალხი დატოვა დაუმარხავი, თვითონ დარჩა დაუტირებელი, არც წესის აგება ღირსებია და არც მამა-პაპეული სამარხი.

11როცა ყოველივე იმან, რაც მოხდა, მეფის ყურამდე მიაღწია, იფიქრა, იუდა განმიდგაო, გაშმაგებული დაიძრა ეგვიპტიდან და იერიშით აიღო ქალაქი.

12თავის მეომრებს უბრძანა, ვისაც კი მოიხელთებდნენ, არავინ დაენდოთ, სახლებშიაც შეჭრილიყვნენ და მოესრათ ხალხი.

13დაიწყო ახალგაზრდათა და მოხუცთა ჟლეტა, ჭაბუკების, ქალებისა და ბალღების ხოცვა, ქალწულთა და ჩვილთა გაწყვეტა.

14სამ დღეში ოთხმოცი ათასი კაცი დაიღუპა: ორმოცი ათასი – მკვლელების ხელით, არანაკლები გაყიდულ იქნა.

15მაგრამ ამას როდი დასჯერდა, მენელაოსის, სჯულისა და მამულის ამ გამყიდველის, მეგზურობით მთელი დედამიწის ზურგზე უწმიდეს ტაძარში შეჭრაც კი გაბედა.

16უკეთური ხელით იღებდა წმიდა ჭურჭელს და ამ ადგილის სადიდებლად სხვა მეფეთაგან შეწირულ ნივთებს უწმინდური შეხებით ბღალავდა.

17აღზევდა ანტიოქოსი თავისი ზრახვით და ვერ კი ხვდებოდა, რომ ღმერთი მცირე ხნით შემოსწყრა ქალაქის მკვიდრთ და ამის გამო აღარ მოხედა ამ ადგილს.

18ცოდვებში რომ არ ყოფილიყვნენ დანთქმულნი, მაშინ ანტიოქოსიც, სელევკოს მეფის მიერ საგანძურის დასათვალიერებლად ჰელიოდოროსის მსგავსად, მხოლოდ ტაძარში შეჭრას თუ შეძლებდა, მაგრამ სასტიკად დასჯილს მაშინვე გაუქრებოდა ძარცვის ხალისი.

19მაგრამ უფალმა ადგილისთვის კი არ ამოირჩია ხალხი, არამედ ადგილი – ხალხისთვის.

20ამიტომ ადგილიც იმ უბედურების თანაზიარი გახდა, ხალხს რომ დაატყდა თავს, ისევე, როგორც შემდეგ – უფლის კეთილისმყოფლობისა, და ბოლოს, ყოვლისმპყრობლის მიერ დროებით მიტოვებული, მთელი თავისი დიდებით აღდგა, როცა წყალობა მოიღო დიდმა მეუფემ.

21ასე გაიტაცა ანტიოქოსმა ტაძრიდან ათას რვაასი ტალანტი და ანტიოქიისაკენ გაეშურა; თავისი ზრახვით აღზევებულს სურდა ხმელეთი სანაოსნოდ ექცია, ზღვა კი – ფეხით სასიარულოდ.

22მოხელეებიც დატოვა ხალხის დასამონებლად: იერუსალიმში – ფილიპე, წარმომავლობით ფრიგიელი, ზნით კი თავის მბრძანებელზე სასტიკი და დაუნდობელი;

23გერიზიმში კი – ანდრონიკოსი და მათთან ერთად მენელაოსიც, სხვებზე უფრო სასტიკად რომ ექცეოდა მოსახლეობას და სძულდა იუდაელი მოქალაქენი;

24წარმოგზავნა საძულველი მთავარი აპოლონიოსი ოცდაორი ათასი მოლაშქრითურთ და უბრძანა მუსრი გაევლო ყველა ხანდაზმულისათვის, ქალები და ბავშვები კი გაეყიდა.

25როდესაც აპოლონიოსი იერუსალიმში ჩავიდა, თავი ისე დაიჭირა, თითქოს სამშვიდობოდ იყო მოსული, შაბათის წმიდა დღეს დაელოდა და როცა იუდაელები გულარხეინად დაიგულა, თავის მოლაშქრეებს უბრძანა იარაღი აესხათ.

26ამ სანახაობის საყურებლად გამოსულნი გაჟლიტა, ლაშქარი მიუსია ქალაქს და მუსრი გაავლო უამრავ ხალხს.

27ხოლო იუდა მაკაბელი, მეათე თავის გვარში, უდაბნოში გაიხიზნა თავის თანამდგომებთან ერთად, ნადირივით მთა იარჩია სამყოფლად, საზრდოდ კი – ბალახ-ბულახი, რომ უწმინდურებას არ გაჰკარებოდა.

6

6^1ცოტა ხნის შემდეგ მეფემ ერთი ხანდაზმული ათენელი გაგზავნა, რათა ეიძულებინა იუდაელები მამა-პაპათა ადათ-წესებს განდგომოდნენ და ღვთის სჯულისამებრ აღარ ეცხოვრათ,

2შეებილწათ იერუსალიმის ტაძარი და ოლიმპიელი ზევსის სახელი ეწოდებინათ მისთვის, ხოლო უცხოელებით დასახლებული გერიზიმის ტაძრისთვის სტუმართმოყვარე ზევსის სახელი დაერქმიათ.

3მძიმე და გაუსაძლისი იყო ხალხისთვის თავსდატეხილი უბედურება.

4აღივსო ტაძარი აღვირახსნილობითა და წარმართთა უზნეობით, უზრუნველად რომ ატარებდნენ დროს მეძავებთან, ტაძრის უწმინდეს ადგილებში მრუშობდნენ და შიგ შეჰქონდათ ბევრი ისეთი რამ, რისი შეტანაც დაუშვებელი იყო.

5აღივსო სამსხვერპლოც უკეთური და აკრძალული შესაწირავით.

6აღარც შაბათს იცავდნენ და აღარც მამა-პაპეულ დღესასწაულებს იხდიდნენ, ასე რომ, იუდაელებიც აღარ ეთქმოდათ.

7ყოველთვიურად, მეფის დაბადების დღეს, ძალმომრეობით გამოჰყავდათ იუდაელები კერპთაყვანისმცემელთა წესის აღსასრულებლად, დიონისეს დღესასწაულზე კი აიძულებდნენ სუროს გვირგვინებით შუბლშემკულნი საზეიმო მსვლელობას შეერთებოდნენ და პატივი მიეგოთ დიონისესთვის.

8პტოლემეოსის კარნახით მეზობელ ელინურ ქალაქებსაც უბრძანეს ასევე ემოქმედათ იუდაელთა წინააღმდეგ და ეიძულებინათ ისინი კერპთმსახურებაში მიეღოთ მონაწილეობა,

9ხოლო ვინც არ მიიღებდა ბერძნულ წეს-ჩვეულებებს, დაეხოცათ.

10ორი ქალი, შვილების წინადაცვეთაში ბრალდადებულნი, მკერდზე მიკრული ჩვილებითურთ მთელი ხალხის წინაშე ჩამოატარეს ქალაქში და გალავნიდან გადაჩეხეს.

11ზოგირთები, ახლომდებარე მღვიმეებს რომ შეაფარეს თავი, რათა მალულად აღენიშნათ მეშვიდე დღე, ფილიპეს წინაშე დააბეზღეს და დაწვეს, რადგანაც თავდაცვა არც კი უცდიათ, რათა წმიდა დღესასწაული არ შეებღალათ.

12ვისაც ეს წიგნი ჩაუვარდება ხელში, ვთხოვ, ნუ შეაკრთობს საზარელი უბედურების კითხვა; დაე, შეიგნოს, რომ ეს სასჯელი ჩვენი მოდგმის დასაღუპად კი არა, მის შესაგონებლად იყო გამიზნული.

13მკრეხელობას რომ დიდი დღე არ უწერია, არამედ სწრაფად თავს ატყდება სასჯელი, სწორედ ესაა დიდი წყალობის ნიშანი.

14რადგანაც ღმერთი ისე როდი გვექცევა, როგორც სხვა ხალხებს, დიდხანს რომ აყოვნებს მათ დასჯას, ვიდრე მთლიანად არ ჩაეფლობიან ცოდვებში; არა, ასე როდი გვექცევა ჩვენ;

15არ ელის, როდის ავივსებით ცოდვებით, რათა მერეღა დაგვსაჯოს.

16ამიტომაც არ მოუკლია ჩვენთვის მოწყალება, და თუმცა უბედურებას კი გვატეხდა თავს, მაინც არ გაუწირავს თავისი ხალხი.

17თუმცა ამას შესაგონებლად მოგახსენებთ, ამ მოკლე წიაღსვლის შემდეგ კი კვლავ მივუბრუნდები თხრობას.

18ელეაზარს, ერთ-ერთ პირველ მწიგნობარს, უკვე ხანდაზმულ, მაგრამ ჯერ კიდევ ახოვანსა და სილამაზით გამორჩეულ კაცს, ძალით გააღებინეს პირი და აიძულეს ღორის ხორცი ეჭამა.

19მან კი სახელოვანი სიკვდილი არჩია ნაძრახ სიცოცხლეს და თავისი ნებით სასიკვდილოდ გადადო თავი.

20უკანვე აფურთხებდა ხორცს, როგორც შეშვენის კაცს, რომელსაც, მიუხედავად სიცოცხლის სიყვარულისა, გამბედაობა ჰყოფნის პირი არ დააკაროს იმას, რისი ჭამაც აკრძალულია.

21იმათ, ვისაც ამ უსჯულო მსხვერპლშეწირვის აღსრულება ჰქონდა მინდობილი, დიდი ხნის ნაცნობობა აკავშირებდა ელეაზართან; ამიტომაც განზე გაიხმობდნენ და სთხოვდნენ, მოეტანა მისივე ხელით დამზადებული ხორცი, რაც შეიძლებოდა ეჭამა, თავი კი ისე მოეჩვენებინა მტრებისთვის, თითქოს მეფის მიერ შეთავაზებულ ხორცს ჭამდა;

22გაეხსენებინა ძველი მეგობრობა, მათი კაცთმოყვარეობით ესარგებლა და ამით თავი დაეღწია სიკვდილისათვის.

23მაგრამ ელეაზარმა მტკიცე გადაწყვეტილება მიიღო, მის ასაკს, ღირსეულ მხცოვანებას და სპეტაკ ჭაღარას, უპირატესად კი საღვთისმოსაო აღზრდას რომ ეკადრებოდა, და ამისდა კვალად ასე მიუგო მათ: სიკვდილი მიჯობსო;

24„ჩემს ასაკს თვალთმაქცობა არ შეჰფერის, რადგანაც ახალგაზრდობა რომ გაიგებს, ოთხმოცდაათი წლის ელეაზარმა წარმართობა მიიღოო,

25ვაითუ, ჩემი თვალთმაქცობის მხილველი, ცთუნებას აჰყვეს ამ უდღეური და უბადრუკი სიცოცხლისათვის, და ამრიგად, სირცხვილი დავიტეხო თავზე და ჩირქი მოვცხო ჩემს მხცოვანებას;

26იქნებ ახლა კი დავაღწიო თავი კაცთა სასჯელს, მაგრამ ყოვლისმძლის ხელს ან ამ ქვეყნად და ან სიკვდილის შემდეგ სად გავექცევი?

27ამიტომ, თუ მამაცურად დავდებ თავს, ჩემი მხცოვანების ღირსიც ვიქნები,

28ახალგაზრდობას კი კეთილშობილურ მაგალითს დავუტოვებ – ღირსეულად და წარბშეუხრელად შეეგებონ სიკვდილს წმიდა და სათაყვანო სჯულისათვის.“ ამის თქმა იყო და უყოყმანოდ გაემართა საწამებლად.

29ამან თვით იმათაც კი, ვინც წამების გზაზე მიაცილაბდა, სულ ცოტა ხნის წინ მისდამი გამოჩენილი კეთილგანწყობილება სიძულვილად უქცია, რადგანაც სიშლეგედ მიიჩნიეს მისი სიტყვები.

30ხოლო ცემით სიკვდილის პირას მიყვანილმა ელეაზარმა ესღა ამოიგმინა: „ყოვლისმცოდნე ღმერთმა ხომ იცის, რომ შემეძლო სიკვდილისაგან მეხსნა თავი, მაგრამ ვარჩიე ნაგვემი სხეულით დამეთმინა ტანჯვა, სულით კი ხალისით ვითმენ მას, უფლის მოშიში.“

31ასე განუტევა სული და თავისი სიკვდილით არა მარტო ახალგაზრდობას, არამედ თავისი ხალხის უმეტეს ნაწილსაც სახსოვრად დაუტოვა სიმამაცის ნიმუში და კეთილშობილების ძეგლი დაიდგა.

7

7^1მოხდა ისე, რომ შეიპყრეს შვიდი ძმა დედასთან ერთად და მათაც აიძულებდა მეფე ეჭამათ სჯულით აკრძალული ღორის ხორცი შოლტითა და ძარღვებით დატანჯულთ.

2ერთი მათგანი საპასუხოდ გამოვიდა და თქვა: „რა გინდა გვკითხო, ან რა პასუხს მოელი ჩვენგან? მამა-პაპისეული სჯულის დარღვევას სიკვდილი გვიჯობს.“

3მაშინ გაშმაგდა მეფე და ბრძანა ტაფები და ქვაბები გაეხურებინათ.

4როგორც კი ტაფებსა და ქვაბებს ცეცხლი შეუნთეს, ბრძანა მოპასუხისათვის დედისა და ძმების თვალწინ ენა ამოეგლიჯათ, ტყავი გაეძროთ და ასო-ასო აექნათ.

5ასე დაჭრილ-დაჩეხილი, მაგრამ ჯერ კიდევ მფეთქავი, კოცონთან მიათრიეს და ტაფაზე დააგდეს და როცა ტაფიდან სქელი ოხშივარი ავარდა, ძმები დედასთან ერთად ერთმანეთს ამხნევებდნენ, რომ ღირსეულად შეხვედროდნენ სიკვდილს და ამბობდნენ:

6„უფალი ღმერთი მოგვხედავს და შეგვიწყალებს, როგორც გვაუწყა მოსემ თავის გალობაში ხალხის წინაშე: ‘უფალი შეიწყალებს თავის მორჩილთ.’“

7როცა პირველმა ძმამ სული დალია, ახლა მეორე გამოიყვანეს საწამებლად, თავზე თმებიანად ააძრეს ტყავი და თან ეუბნებოდნენ: „განა ჭამა არ გიჯობს ოთხში ამოღებას?“

8ხოლო მან თავის მშობლიურ ენაზე მიუგო მათ: „არა!“ ამიტომაც პირველი ძმასავით იქნა დასჯილი.

9სულთმობრძავმა თქვა: „შენ ამქვეყნიურ სიცოცხლეს გვართმევ, მტარვალო, სამყაროს მეუფე კი საუკუნო სიცოცხლისათვის აღგვადგენს მისი სჯულისათვის თავდადებულთ.“

10შემდეგ მესამეს მიადგნენ და როგორც კი ენის გამოყოფა უბრძანეს, მაშინვე გამოყო და წარბშეუხრელად გაუწვდინა ხელებიც.

11და ღირსეულად თქვა: „ცამ მომმადლა ისინი და დაუნანებლად ვწირავ უფლის სჯულს, რადგანაც იმედი მაქვს, რომ მისგანვე მივიღებ უკან.“

12მეფე და მისი ამალა განცვიფრებულნი უყურებდნენ ჭაბუკის ქედუხრელობას, რადგანაც არაფრად ჩააგდო ტანჯვა-წამება.

13მანაც რომ განუტევა სული, მეოთხე ძმაც ასევე გვემეს და აწამეს.

14სიკვდილის პირას მყოფს აღმოხდა: „კაცთაგან მოკლულს სანეტაროდ მიჩანს მივენდო ღმერთს, რადგანაც ისევ აღმადგენს, შენ კი არ გიწერია სასიცოცხლოდ აღდგომა.“

15შემდეგ საწამებლად მოიყვანეს მეხუთე,

16რომელმაც მეფეს შეხედა და თქვა: „შენს ხელთაა ძალაუფლება და თვითონ მოკვდავს შეგიძლია, რაც გნებავს ის დამართო ადამიანებს, მაგრამ ნუ გგონია, რომ ჩვენს მოდგმაზე ხელი აიღო ღმერთმა.

17მოითმინე და დაინახავ, რაოდენ დიდია მისი ძალმოსილება და რა სასჯელს მოგივლენთ შენცა და შენს შთამომავლებსაც.“

18შემდეგ მოიყვანეს მეექვსე, რომელმაც სიკვდილის წინ თქვა: „ამაოდ ნუ მოიტყუებ თავს, რაცა გვჭირს, იმის გამო გვჭირს, რომ ჩვენს ღმერთს შევცოდეთ და ამიტომაც დაგვატყდა თავს ეს არნახული უბედურება.

19მაგრამ ნუ გგონია, რომ დაუსჯელი დარჩები, რაკიღა გაბედე წინ აღდგომოდი ღმერთს.

20ხოლო მათი დედა, ყველაზე საოცარი და ნეტარხსენებული ქალი, რომელმაც თავისი თვალით იხილა, როგორ დაეღუპა ერთ დღეს შვიდი შვილი, უფლის იმედით დიდსულოვნად ითმენდა ამ საშინელებას.

21თითოეულ მათგანს მშობლიურ ენაზე ამხნევებდა, კაცური სულით განამტკიცებდა ქალურ განსჯას და ეუბნებოდა:

22„არ ვიცი, როგორ ჩაისახეთ ჩემს საშოში, მე როდი მოგეცით სუნთქვის უნარი და სიცოცხლე, ჩემი წყალობით როდი შეითხზა თქვენი სხეული.

23ასე რომ, სამყაროს შემოქმედი, რომელმაც დასაბამი დაუდო ადამიანს და ყოვლის საწყისს, კვლავ მოწყალებით მოგმადლებთ სუნთქვას და სიცოცხლეს, რადგანაც ახლა მისი სჯულისათვის გაწირეთ თავი.“

24ანტიოქოსს კი ეგონა, ვეზიზღებითო, და ეს სიტყვებიც თავის გმობად მიიჩნია, ამიტომ ცოცხლად დარჩენილ უმცროს ძმას არა მარტო სიტყვით, არამედ ფიცითაც აღუთქვა, რომ გაამდიდრებდა და გააბედნიერებდა, თუკი განუდგებოდა მამა-პაპის სჯულს, დაიმეგობრებდა და წყალობას არ მოაკლებდა.

25მაგრამ როცა ჭაბუკმა არაფრად ჩააგდო მისი სიტყვები, მეფემ დედა მოიხმო და უთხრა, ურჩიე შენს შვილს, თავს გაუფრთხილდესო.

26ბევრი რჩევის შემდეგ ქალი დათანხმდა, როგორმე დაეყოლიებინა შვილი,

27მისკენ გადაიხარა და მტარვალის დასაცინად თავის მშობლიურ ენაზე უთხრა: „შვილო, შეიბრალე დედაშენი, ცხრა თვე მუცლით რომ გატარებდა, სამი წელი ძუძუს გაწოვებდა და ამ ხნის მოგყარა.

28გემუდარები, საყვარელო, შეხედე ცასა და მიწას, დაუკვირდი ყოველივე ციურსა და მიწიერს, იცოდე, რომ ყოველივე ეს არაფრისაგან შექმნა ღმერთმა და კაცთა მოდგმაც ამდაგვარადვეა შექმნილი.

29ნუ შეუკრთები ამ კაცისმკვლელს, ღირსი იყავი შენი ძმებისა და მათსავით წარბშეუხრელად შეეგებე სიკვდილს, რათა ღვთის მადლით კვლავ შეგიძინო შენს ძმებთან ერთად.“

30სიტყვა არ დაემთავრებინა, რომ ჭაბუკმა თქვა: „რაღას უყურებთ? მეფის ბრძანებას კი არ ვუსმენ, არამედ სჯულს ვემორჩილები, მოსეს მიერ რომ გადმოეცა ჩვენს წინაპრებს.

31შენ კი, ებრაელთა მტარვალო, სად წაუხვალ ღვთის ხელს?

32ჩვენ მხოლოდ ჩვენი ცოდვების გამო ვევნებით.

33თუ ჩვენსავ შესაგონებლად და დასასჯელად ცოტა ხნით შემოგვწყრა ცოცხალი უფალი, კვლავ მოწყალებით გადმოხედავს თავის მორჩილთ.

34შენ კი, კაცთა შორის უუწმინდურესო და უბილწესო, ამაოდ ნუ ზეობ და ნურც ფუჭი იმედით იტყუებ თავს, თითქოს შეგეძლოს მამაზეციერის შვილებზე აღმართო ხელი.

35რადგანაც ჯერ კიდევ წინ გელის ყოვლისმძლე და ყოვლისმხილველი ღვთის მსჯავრი.

36ჩემი ძმები ხანმოკლე წამების შემდეგ ღვთის მიერ აღთქმულ წარუვალ სიცოცხლეს ეზიარნენ, შენ კი სამართლიან მსჯავრს მოგაგებს ღმერთი მზვაობისათვის.

37ხოლო მე, ჩემი ძმებივით, სულსა და სხეულს ვწირავ მამა-პაპისეულ სჯულს, რათა უფალმა მალე მოიბრუნოს გული ჩვენს ხალხზე, შენ კი სასტიკი ტანჯვა-წამებით აღიარო, რომ მხოლოდ ის არის ღმერთი.

38დაე, ჩემი და ჩემი ძმების წამებით დასრულდეს ყოვლისმძლის რისხვა, სამართლიანად რომ დაატყდა თავს ჩვენს მოდგმას.“

39ამანაც ასევე წმიდად დაასრულა სიცოცხლე მთელი არსებით ღმერთს მინდობილმა.

40შვილების შემდეგ კი დედაც აღესრულა.

41საკმარისია რაც ითქვა საკერპო მსხვერპლსა და საზარელ წამებაზე.

8

8^1ხოლო იუდა მაკაბელმა და მისმა თანამდგომებმა მალულად დაიარეს სოფლები, მოუხმეს ნათესავებსა და იუდაელთა სჯულის ერთგულებს და შეკრიბეს ექვსი ათასამდე კაცი.

2შესთხოვა უფალს, მოწყალება მოეღო ყველას მიერ დაჩაგრულ ხალხზე და მწედ მოვლენოდა უწმინდურთაგან შებილწულ ტაძარს;

3შეეწყნარებინა განადგურებული ქალაქი, რომელიც შეიძლება მალე გაესწორებინათ მიწასთან, და ყურად ეღო მის მიმართ მღაღადებელი სისხლის ძახილი.

4გაეხსენებინა უღვთოდ დაღუპული უცოდველი ჩვილნი, მისი წმიდა სახლის გმობა, და რისხვად მოვლენოდა უკეთურთ.

5მრავალრიცხოვანი მომხრენი რომ შემოიკრიბა, იუდა უძლეველი შეიქნა წარმართთათვის, რადგანაც უფლის რისხვა წყალობად იქცა.

6მოულოდნელად ესხმოდა თავს სოფლებსა და ქალაქებს, ცეცხლს აძლევდა მათ, ხელსაყრელ ადგილებს იკავებდა, ამარცხებდა და კუდით ქვას ასროლინებდა მტერს;

7უპირატესად ღამეს ირჩევდა თავდასხმებისათვის, და გავრცელდა კიდით კიდემდე მისი გმირობის ამბავი.

8როდესაც ფილიპემ დაინახა, რომ ეს კაცი თანდათანობით ძალას იკრებს და ბედიც ხშირად უღიმის, პტოლემეოსს, კოილე-სირიისა და ფინიკიის მმართველს, მისწერა, სამეფო საქმეთა მოგვარებაში დამეხმარეო.

9მანაც დაუყოვნებლივ ამოირჩია ნიკანორი, პატროკლეს ძე, თავისი ერთ-ერთი უახლოესი მეგობარი, სათავეში ჩაუყენა სხვადასხვა ხალხებიდან შეკრებილ ოცი ათას კაცს, და გამოგზავნა იუდაელთა მთელი მოდგმის ამოსაწყვეტად; მას თან აახლა გორგიასიც, ბრძოლებში ნაცადი სარდალი.

10ნიკანორმა დაადგინა: ორი ათასი ტალანტის შესაგროვებლად, რომელიც მეფეს რომაელებისა ემართა, იუდაელი ტყვეები გაეყიდათ.

11სასწრაფოდ დაგზავნა მაცნენი ზღვისპირა ქალაქებში და მოუწოდა მათ მონებად შეესყიდათ იუდაელნი: ტალანტად ოთხმოცდაათ ტყვეს იძლეოდა. არ იცოდა, რომ სანაცვლოდ ყოვლისმძლის მსჯავრი დაატყდებოდა თავს.

12ეუწყა იუდას ნიკანორის გამოლაშქრების ამბავი, და როცა თავის თანამდგომთ მტრის მოახლოვება ამცნო,

13ყველა ჯაბანმა, ვისაც ღვთის სამართალი არ სწამდა, თავისი ადგილი მიატოვა და გაქცევით უშველა თავს.

14სხვებმა კი ყველაფერი გაყიდეს, რაც ებადათ, და უფალს ევედრებოდნენ, ღვთისმგმობი ნიკანორისაგან ეხსნა ისინი, რომელნიც ჯერ კიდევ ბრძოლის დაწყებამდე იყვნენ გაყიდული,

15მათთვის თუ არა, მათ მამა-პაპასთან დადებული აღთქმების გულისთვის მაინც, და იმის გამოც, რომ ისინი მისი წმიდა და დიდებული სახელით იწოდებიან.

16ხოლო მაკაბელმა შეკრიბა თავისი ხალხი, ექვსი ათასამდე კაცი, და მოუწოდა, წარბშეუხრელად დახვედროდნენ მტერს, არ შემკრთალიყვნენ წარმართთა სიმრავლის წინაშე, უსამართლოდ რომ აღძრულან მათ წინააღმდეგ, არამედ ვაჟკაცურად ებრძოლათ;

17თავლწინ ჰქონოდათ მოძალადეთა მიერ წმიდა ადგილის შებღალვა, შეგინებული ქალაქების დაქცევა და ცხოვრების მამა-პაპური წესის მოშლა.

18„მათ იარაღისა და მხნეობის იმედი აქვთ, – ამბობდა იუდა, – ჩვენ კი ყოვლისმძლე ღმერთისა, რომელსაც შეუძლია ერთ წამში გაავლოს მუსრი მომხვდურთაც და მთელ ქვეყნიერებასაც.“

19გაახსენა თავის თანამდგომთ, როგორ მოევლინათ ხსნა მათ წინაპრებს, და როგორ მოისრა სანხერიბის დროს ასოთხმოცდახუთი ათასი კაცი;

20ისიც, თუ როგორ მოვიდა ბაბილონში გალატელებთან საომრად მხოლოდ რვა ათასი კაცი, ოთხი ათასი მაკედონელის თანხლებით, და როცა მაკედონელთა რიგები აირ-დაირია, როგორ გაანადგურა, ცით მოვლენილი შემწეობის წყალობით, ამ რვა ათასმა ასოცი ათასი კაცი და დიდძალი ნადავლიც ჩაიგდო ხელში.

21ასე ამხნევებდა და სჯულისა და მამულისათვის თავის გასაწირად ამზადებდა მათ, მერე კი ოთხ რაზმად დაყო თავისი ლაშქარი,

22და რაზმებს, რომელთაგანაც თითოეული ათას ხუთას კაცს ითვლიდა, თავისი ძმები – სიმონი, იოსები და იონათანი ჩაუყენა სათავეში.

23შემდეგ ელეაზარს უბრძანა, წაეკითხა წმიდა წერილი, და, ღვთის შეწევნის მოიმედემ, თვითონვე იკისრა მეწინავე რაზმის წინამძღოლობა და ჩაება ნიკანორთან ბრძოლაში.

24რაკი მწედ ჰყავდათ ყოვლისმძლე, მოწინააღმდეგის ცხრა ათასზე მეტ კაცს გაავლეს მუსრი, ნიკანორის უფრო მეტი მოლაშქრე დაჭრილ-დასახიჩრებული ეყარა ბრძოლის ველზე, დანარჩენები კი უკუაქციეს.

25ფულიც მოხვეტეს მათ საყიდლად მოსულთაგან, დიდ მანძილზე მისდიეს მტერს და ბოლოს შემობრუნდნენ, რადგანაც უკვე გვიანი იყო.

26რაკიღა შაბათი დგებოდა, აღარ გაუგრძელებიათ მტრის დევნა.

27მომხვდურთა იარაღი შეაგროვეს, აბჯარი აჰყარეს დახოცილთ და იდღესასწაულეს შაბათი; გულმხურვალე მადლს სწირავდნენ და ადიდებდნენ უფალს, იმ დღეს რომ იხსნა ისინი და დასაბამი დაუდო მათდამი გამოვლენილ გულმოწყალებას.

28ნაშაბათევს ნადავლის ნაწილი ჩამოურიგეს სახიჩრებსა და ქვრივ-ობლებს, დანარჩენი კი ერთმანეთში დაინაწილეს და არც შვილები დავიწყებიათ.

29ამას რომ მორჩნენ, ერთხმად შესთხოვეს მოწყალე უფალს, საბოლოოდ შეეწყნარებინა თავისი მორჩილნი.

30და როცა ტიმოთე და ბაკქიდესი ერთად დაესხნენ თავს, ოცი ათასზე მეტი კაცი მოუკლეს მომხვდურს და მაღალი ციხე-სიმაგრენი ადვილად ჩაიგდეს ხელში. მერე მთელი ნადავლი თანაბრად გაიყვეს ერთმანეთში, დაჭრილ-დასახიჩრებულთა და ქვრივ-ობოლთა შორის, და მხცოვანთაც მიიღეს წილი.

31თავი მოუყარეს ნაალაფარ იარაღს, საგულდაგულოდ დააწყვეს ხელმისაწვდომ ადგილას, დანარჩენი ნადავლი კი იერუსალიმში წაიღეს.

32ამ ბრძოლაში მოკლულ იქნა ტიმოთეს ლაშქრის სარდალი, უუკეთურესი კაცი, ურიცხვი უბედურება რომ დაატეხა თავს იუდაელებს.

33მერე თავიანთ მამულში იზეიმეს გამარჯვება. კოცონზე დაწვეს კალისთენესი და სხვებიც, ცეცხლი რომ წაუკიდეს წმიდა კარიბჭეს და ერთ-ერთ სახლს შეაფარეს თავი. ასე რომ, მათ თავიანთი მკრეხელობის გამო მიეზღოთ საკადრისი საზღაური.

34ხოლო სამგზის წყეული ნიკანორი, ათასი ვაჭარი რომ მოიყვანა იუდაელთა საყიდლად,

35უფლის შეწევნით, მათ მიერ იქნა დამცირებული, ვისაც თვითონ არარად თვლიდა, ძვირფასი სამოსი შემოიძარცვა, გაქცეული მონასავით მარტოდ-მარტო გადალახა მთელი ქვეყანა და ანტიოქიას მიაღწია, თავისი ლაშქრის განადგურებით სასომიხდილმა.

36იმან, ვინც იერუსალიმელ ტყვეთა ხარჯზე აპირებდა რომაელებისათვის მისართმევი ხარკის აკრეფას, თვითონვე აღიარა, რომ იუდაელებს ღმერთი მფარველობს და მათ ვერავინ მიაყენებს ზიანს, რადგანაც ღვთის მიერ დადგენილი სჯულის ერთგულნი არიან.

9

9^1ამ დროისათვის ანტიოქოსის ლაშქარმა უწესრიგოდ დაიხია უკან სპარსეთიდან,

2რადგანაც იგი შესული იყო პერსეპოლისად წოდებულ ქალაქში და ტაძრის გაძარცვას და ქალაქის დარბევას აპირებდა. მაშინ შეიყარა ხალხი და იარაღს დასტაცა ხელი, ხოლო მოქალაქეთაგან ოტებული ანტიოქოსი იძულებული შეიქნა სირცხვილნაჭამი დაბრუნებულიყო უკან.

3ეკბატანას რომ მიუახლოვდა, ნიკანორისა და ტიმოთეს ამბავმაც მიაღწია მის ყურამდე.

4განრისხებულმა გადაწყვიტა იუდაელებზე ეყარა ჯავრი, თან რომ სდევდა უკუქცეულს; ამიტომაც უბრძანა მეეტლეს მთელი გზა შეუსვენებლივ ეჭენებინა ცხენები, მაგრამ ზეციური მსჯავრი მოსდევდა უკან, რადგანაც ქედმაღლურად დაიქადნა, იერუსალიმში რომ ჩავალ, მას იუდაელთა სასაფლაოდ ვაქცევო.

5მაგრამ ყოვლისმხილველმა უფალმა, ღმერთმა ისრაელისა, უკურნებელი და უხილავი დარტყმით დაამხო იგი: ამ სიტყვების წარმოთქმისთანავე მუცლის აუტანელი გვრემა აუტყდა და საშინელმა ტკივილმა დაუარა მთელ შიგანში.

6ღირსიც იყო: აკი თვითონ ურიცხვი და აუტანელი ტკივილით მუსრავდა სხვების შიგანს.

7მაგრამ მისი მზვაობა ოდნავადაც არ დამცხრალა, არამედ უფრო ქედმაღლობდა, მრისხანების ცეცხლს აფრქვევდა იუდაელებს და ბრძანებას იძლეოდა, უფრო სწრაფად ევლოთ, რასაც შედეგად ის მოჰყვა, რომ გაქანებული ეტლიდან გადმოვარდა და ისე მძიმედ დაეცა, რომ მთელი სხეული დაელეწა.

8ვინც სულ ცოტა ხნის წინათ ზეადამიანური კადნიერებით ცდილობდა მბრძანებლად მოვლენოდა ზღვის ტალღებს და აპირებდა სასწორზე აეწონა მთის მწვერვალები, ახლა ძირს განრთხმული და საკაცეზე გაშოტილი თვალნათლივ უმოწმებდა ყველას ღვთის ძალმოსილებას.

9ასე რომ, მატლები დაფუთფუთებდნენ უწმინდურის სხეულში და ჯერ კიდევ ცოცხალსა და ტკივილებით გაწამებულს ნაწილ-ნაწილ სცვიოდა ხორცი, ხოლო მისგან ადენილი სიმყრალე მთელ ბანაკს სულს უხუთავდა.

10ვინც ცოტა ხნის წინათ იმაზე ოცნებობდა, რომ ცაში ვარსკვლავებს მისწვდომოდა, ახლა საკაცითაც ვერავის დაჰყავდა აუტანელი სიმყრალის გამო.

11ახლაღა გადაწყვიტა, სასომიხდილმა, ქედმაღლობაზე აეღო ხელი და გონს მოსულიყო, რადგანაც ღმერთისგან მსჯავრდადებულს ყოველ წამს უმძაფრდებოდა ტკივილი.

12თავისსავე სუნს რომ ვეღარ გაუძლო, თქვა: „მართებულია დაემორჩილო ღმერთს და ქედმაღლურად არ მიელტვოდე ღვთისსწორობას.“

13უკეთური შესთხოვდა უფალს, რომელიც უკვე აღარ შეიწყნარებდა, და ამბობდა:

14„წმიდა ქალაქს მიწასთან გასწორებას და სასაფლაოდ ქცევას რომ ვუპირებდი, თავისუფლებას ვანიჭებ,

15ხოლო იუდაელებს, რომლებსაც, ჩემი განაჩენით, საფლავიც არ უნდა ღირსებოდათ და თავიანთ შვილებთან ერთად ფრინველთა საჯიჯგნად უნდა დაგვეყარა, ათენელებს ვუთანასწორებ.

16ჩემს მიერ განძარცულ წმიდა ტაძარს დიდებულ შესაწირავს მივართმევ, უკლებლივ დავუბრუნებ წმიდა ჭურჭელს და მეტსაც შევძენ, ხოლო სამსხვერპლო ხარჯებს ჩემი ხაზინიდან გავიღებ.

17მეტიც, თვითონაც იუდაელი გავხდები, და ყველგან, სადაც დასახლებულ ადგილს ჩავუვლი, ღვთის ძალმოსილებას ვიღაღადებ.“

18მაგრამ რაკი ტკივილი არ უყუჩდებოდა, რადგანაც მასზე უკვე გადმოსული იყო ღვთის სამართლიანი მსჯავრი, სასომიხდილმა სავედრებელი წერილი მისწერა იუდაელებს და შეუთვალა:

19„ღირსეულ იუდაელ მოქალაქეებს სიხარულს, ჯანმრთელობას და კეთილდღეობას უსურვებს მეფე და მხედართმთავარი ანტიოქოსი.

20თუ თქვენი შვილებითურთ კარგად ხართ და თქვენი საქმეც ისეა, როგორც თვითონ გსურთ, უდიდეს მადლს მივაგებ ღმერთს და ცაზე ვამყარებ ჩემს იმედს.

21სიყვარულით ვიხსენებ თქვენს პატივსა და კეთილგანწყობას. სპარსეთიდან რომ ვბრუნდებოდი, მძიმე სენი შემეყარა, ამიტომაც საჭიროდ მივიჩნიე საყოველთაო უსაფრთხოებაზე მეზრუნა,

22თუმცა სასოწარკვეთილებას არ ვეძლევი და იმედი მაქვს, რომ თავს დავაღწევ სნეულებას.

23მაგრამ რაკიღა ვიცი, რომ მამაჩემმაც, ზემო ქვეყნების დასალაშქრად წამოსულმა, საჯაროდ გამოაცხადა, ვინ იქნებოდა მისი მემკვიდრე,

24რათა მოულოდნელობის შემთხვევაში, ან რაიმე უბედურების ჟამს ქვეყნის მოსახლეობას სცოდნოდა, ვის ჰქონდა მინდობილი მმართველობა და, ამრიგად, არ დაბნეულიყო.

25და რაკი იმასაც ვამჩნევ, რომ ძლიერნი ამა ქვეყნისანი და ჩვენი მეზობლები გაფაციცებული გვითვალთვალებენ და ხელსაყრელ დროს ელიან, მეფედ ვაცხადებ ჩემს შვილს ანტიოქოსს, რომელიც ზემო სატრაპიების მონახულებისას ხშირად წარმომიდგენია და მომინდვია კიდეც ბევრი თქვენგანისათვის, და რომელსაც საგანგებო წერილი ვაახლე.

26ამიტომ გთხოვთ, და ვიმედოვნებ, რომ გაიხსენებთ ჩემს ქველმოქმედებას, როგორც საერთო საქმეში, ისე კერძო შემთხვევებშიც და კეთილგანწყობას შეინარჩუნებთ ჩემდამიც და ჩემი შვილის მიმართაც,

27რადგანაც მჯერა, რომ იგი, ჩემი ნება-სურვილისამებრ, თქვენი მოწყალე და კაცთმოყვარე მბრძანებელი იქნება.“

28კაცისმკვლელსა და ღვთისმგმობს თვითონვე დაემართა იმაზე უარესი, რაც სხვებს დამართა და უბადრუკი სიკვდილით მოკვდა უცხო ქვეყნის მთებში.

29მისი ცხედარი მისმა ძუძუმტემ – ფილიპემ წაასვენა, მერე კი ანტიოქოსის ძის შიშით პტოლემეოს ფილოპატორს შეეხიზნა ეგვიპტეში.

10

10^1ხოლო მაკაბელმა და მისმა თანამდგომებმა უფლის წინამძღოლობით კვლავ დაიკავეს ტაძარი და ქალაქი.

2უცხო ტომთა მიერ მოედანზე აგებული სამსხვერპლონი და საკერპონი კი მიწასთან გაასწორეს.

3ტაძარი რომ განწმიდეს, ახალი სამსხვერპლო ააგეს, მერე კაჟებიდან ცეცხლი დააკვესეს, ორწლიანი შუალედის შემდეგ მსხვერპლი შესწირეს, საკმეველი აკმიეს, სასანთლეები აანთეს და საწინაშეო პურები მოიტანეს.

4ყოველივე ეს რომ აღასრულეს, პირქვე დამხობილნი ევედრებოდნენ უფალს, რომ თავს აღარ დასტეხოდათ ამნაირი უბედურება, ხოლო თუ კვლავაც შესცოდავდნენ, დაე, მოწყალედ განესწავლა ისინი და აღარ ჩაეგდო ღვთისმგმობ და ბარბაროს წარმართთა ხელში.

5ტაძარი სწორედ იმ დღეს განწმიდეს, რა დღესაც ის შეგინებულ იქნა უცხო ტომთა მიერ, და ეს მოხდა ქისლევის თვის ოცდამეხუთე დღეს.

6რვა დღეს ზეიმობდნენ კარვობის დღესასწაულის მსგავსად და იხსენებდნენ ცოტა ხნის წინათ, კარვობის დღესასწაულზე, მთებსა და მღვიმეებში რომ დაძრწოდნენ მხეცების მსგავსად.

7ამიტომაც ხელთ ეპყრათ სუროშემოხვეული კვერთხები, აყვავებული მცენარეებისა და პალმის რტოები, და მადლს სწირავდნენ იმას, ვისი წყალობითაც განწმედილ იქნა ეს ადგილი.

8საერთო დადგენილებითა და კენჭისყრით დააწესეს, რომ იუდაელთა მთელ მოდგმას ყოველწლიურად აღენიშნა ეს დღეები.

9ასე აღესრულა ანტიოქოსი, ეპიფანედ წოდებული.

10ახლა კი იმ ამბებს მოგახსენებთ, რაც ანტიოქოს ევპატორის, ღვთისმგმობის ძის, მმართველობისას მოხდა, და მხოლოდ ომიანობისას დატრიალებულ უბედურებათა აღწერით შემოვიფარგლები.

11ტახტზე რომ ავიდა, სახელმწიფო საქმეები ვინმე ლისიასს, კოილე-სირიისა და ფინიკიის სარდალს, ჩააბარა.

12რადგანაც პტოლემეოსმა, მეტსახელად მაკრონმა, უმჯობესად მიიჩნია სამართლიანობა გამოეჩინა იუდაელთა მიმართ მათ წინააღმდეგ ჩადენილ უსამართლობათა სანაცვლოდ, და ცდილობდა მშვიდობიანი ურთიერთობა დაემყარებინა მათთან.

13ამიტომ მეფის მეგობრებმა ცილი დასწამეს ევპატორის წინაშე და ყველამ მოღალატედ მიიჩნია, რადგანაც ფილომეტორის მიერ მინდობილი კვიპროსი მიატოვა და ანტიოქოს ეპიფანესთან გადაბარგდა; მაგრამ რაკი საპატიო თანამდებობას ვერ ეღირსა, თავი მოიწამლა და ასე დაასრულა სიცოცხლე.

14ხოლო გორგიასი, რომელიც იმ ადგილთა მთავარსარდალი გახდა, დაქირავებულ ლაშქარს ინახავდა და მუდამ მზად იყო იუდაელებთან საომრად.

15მასთან ერთად ხელსაყრელ ადგილას მდებარე ციხე-სიმაგრეთა მპყრობელი იდუმეელებიც ავიწროებდნენ იუდაელებს, თავშესაფარს სთავაზობდნენ იერუსალიმიდან განდევნილთ და საომრად ემზადებოდნენ.

16ხოლო მაკაბელის თანამდგომებმა, მას შემდეგ, რაც ილოცეს და ბრძოლაში შემწეობა შესთხოვეს ღმერთს, იდუმეელთა ციხე-სიმაგრეებს შეუტიეს.

17რისხვით დაატყდნენ თავს და ხელთ იგდეს ისინი, მუსრი გაავლეს ყველას, ვინც გალავანზე იბრძოდა, დაუნდობლად ხოცავდნენ ყველას, ვისაც კი მოიხელთებდნენ, და გაწყვიტეს ოცი ათასამდე კაცი.

18როდესაც ცხრა ათასამდე კაცმა თავი შეაფარა ორ მტკიცე გოდოლს, რომლებსაც შეეძლოთ ალყისათვის გაეძლოთ,

19მაკაბელმა დატოვა სიმონი და იოსები, და მათთან ერთად ზაკქეოსიც, საკმაოდ მრავალრიცხოვანი მეომრებითურთ, რათა ალყა შემოერტყათ ორივე გოდოლისათვის, თვითონ კი იქით გაეშურა, სადაც უფრო საჭირო იყო.

20მაგრამ სიმონის მოლაშქრეებმა, ვერცხლზე რომ ელეოდათ სული, თავი მოასყიდვინეს გოდოლში მყოფთ და სამოცდაათი ათას დრაქმად გაქცევის საშუალება მისცეს ზოგიერთს.

21ეს რომ მაკაბელმა გაიგო, შეკრიბა ხალხის წინამძღოლნი და ბრალი დასდო იმ მოლაშქრეებს, ფულზე რომ გაყიდეს მოძმენი და მალულად გააპარეს მათი მტრები.

22მოღალატეები სიკვდილით დასაჯა და სწრაფი იერიშით აიღო ორივე გოდოლი.

23სვიანად ხმარებული იარაღით გაანადგურა გოდოლში გამაგრებული ოცი ათასზე მეტი კაცი.

24მაშინ იუდაელების მიერ ადრე ძლეულმა ტიმოთემ მრავალრიცხოვანი ლაშქარი შეკრიბა უცხო ტომთაგან, აზიიდან მრავალ ცხენოსანს მოუყარა თავი და იუდას დასალაშქრავად გამოემართა.

25მისი მოახლოებისას მაკაბელის ხალხმა თავზე ნაცარი გადაიყარა, ჯვალო შემოირტყა წელზე და ლოცვა აღავლინა ღვთისადმი.

26სამსხვერპლოს კვარცხლბეკთან დამხობილნი ევედრებოდნენ მას, წყალობის თვალით გადმოეხედა მათთვის, მტრად ქცეოდა მათ მტრებს და წინააღმდგომად – წინააღმდგომთ, როგორც ბრძანებს სჯული.

27ლოცვის შემდეგ იარაღი აისხეს და გვარიან მანძილზე გასცილდნენ ქალაქს, ხოლო მტერთან მიახლოებისას შედგნენ.

28მზის ამოსვლისას ორი ლაშქარი შეება ერთმანეთს: ერთს მარტო თავისი სიმამაცის კი არა, უფლის შეწევნის იმედიც ჰქონდა, ხოლო მეორეს ბრძოლაში მძვინვარება უძღოდა წინ.

29ხელჩართულ ბრძოლაში მოწინააღმდეგეს ზეცით მოევლინა ოქროს მოსართავიან ცხენებზე ამხედრებული ხუთი დიდებული ვაჟკაცი, რომლებიც წინ წაუძღვნენ იუდაელებს.

30შუაში მოიქციეს მაკაბელი, თავიანთი ხმლით იფარავდნენ და უვნებლად იცავდნენ, მტერს კი ისრებსა და მეხს სტყორცნიდნენ და ისინიც, თვალდავსილნი და თავგზააბნეულნი, ერთმანეთს მუსრავდნენ.

31ორი ათას ხუთასი ქვეითი და ექვსასი მხედარი დაეცა ბრძოლის ველზე.

32თავად ტიმოთემ კი გაზარად წოდებულ ციხე-სიმაგრეს შეაფარა თავი, ქერეასს რომ ჰქონდა ჩაბარებული და კარგად იყო გამაგრებული.

33გამარჯვებით გალაღებული მაკაბელის მოლაშქრენი ოთხი დღის განმავლობაში გარს ადგნენ ციხეს.

34ციხეში მყოფნი კი, მისი შეუვალობის იმედით, ღმერთს გმობდნენ და უშვერი სიტყვებით იგინებოდნენ.

35მეხუთე დღეს, გამთენიისას, მაკაბელის მოლაშქრეთაგან ამ ღვთისგმობით გააფთრებული ოცი ყმაწვილი კაცი მამაცურად მიეჭრა გალავანს და გაცოფებით დაუწყო მუსვრა დამხვდურთ.

36ამ არეულ-დარეულობაში სხვებმაც მიიტანეს იერიში ციხეზე, ცეცხლი წაუკიდეს გოდლებს, კოცონები დაანთეს და ღვთისმგმობელთ ცოცხლად წვავდნენ ცეცხლში. დანარჩენებმა კარიბჭე შელეწეს და მთელ ლაშქარს ციხეში შესასვლელი გზა გაუხსნეს. ასე აიღეს ქალაქი.

37თხრილში ჩამალული ტიმოთე მოკლეს, მისი ძმა ქერეასი და აპოლოფანესიც ზედ მიაყოლეს.

38შემდეგ სამადლობლებითა და სადიდებლებით მადლი შესწირეს უფალს, ესოდენ დიდი სიკეთე რომ მიჰმადლა და გაამარჯვებინა ისრაელს.

11

11^1სულ ცოტა ხნის შემდეგ, ლისიასმა, მეფის კარისკაცმა და ნათესავმა, მომხდარი ამბებით ძლიერ დამწუხრებულმა,

2შეკრიბა ოთხმოცი ათასი ქვეითი და მთელი მხედრობა და იუდაელების წინააღმდეგ დაიძრა; უნდოდა მათი ქალაქი ბერძენთა სამკვიდრებლად ექცია,

3ტაძრისთვის ხარკი დაედო, წარმართთა სხვა საკერპოების მსგავსად, მღვდელმთავრის ხარისხი კი ყოველწლიურად გაეყიდა.

4არად ჩააგდო ღვთის ძალმოსილება, ათი ათასობით ქვეითის, ათასობით მხედრობისა და ოთხმოცი სპილოს მოიმედემ.

5იუდაში რომ მივიდა და ბეთ-ცურს მიადგა, ამ გამაგრებულ ადგილს, რომელიც იერუსალიმიდან ხუთი სტადიონითაა დაშორებული, ალყაში მოაქცია იგი.

6როდესაც მაკაბელმა და მისმა თანამდგომებმა გაიგეს, სიმაგრეს ალყა შემოარტყაო, გოდებითა და ცრემლის ღვრით შესთხოვეს უფალს, კეთილი ანგელოზი მოევლინა ისრაელის სახსნელად.

7თვით მაკაბელმა კი პირველმა აისხა იარაღი და სხვებსაც მოუწოდებდა, არ გარიდებოდნენ საფრთხეს და მოძმეთათვის ეშველათ. ისინიც ხალისით დაეთანხმნენ და ერთად გაილაშქრეს მტერზე.

8როდესაც იერუსალიმს მიუახლოვდნენ, ანაზდეულად მოევლინათ წინამძღოლად თეთრი სამოსით მოსილი მხედარი, მრისხანედ რომ იქნევდა ოქროს იარაღს.

9მაშინ ერთსულოვნად შესწირეს მადლი მოწყალე ღმერთს, გული გაიმაგრეს და მზად იყვნენ არამც თუ მტერი, თვით მძვინვარე მხეცები და რკინის კედლებიც კი შეემუსრათ.

10ასე დაიძრნენ ზეციური თანამებრძოლის მფარველობით, უფლის გულმოწყალებამ რომ მოუვლინათ.

11ლომებივით ეკვეთნენ მტერს და შემუსრეს იგი – თერთმეტი ათასი ქვეითი და ათას ექვსასი მხედარი, დანარჩენები კი უკუაქციეს.

12ბევრი მათგანი დაჭრილი და უიარაღოდ გაიქცა; თვით ლისიასმაც სამარცხვინო გაქცევით უშველა თავს.

13უგუნური არ ყოფილა და გულდასმით რომ აწონ-დაწონა მის მიერ ნაწვნევი მარცხი, მიხვდა, რომ ებრაელები უძლეველნი არიან, რადგანაც თვით ყოვლადძლიერი ღმერთია მათი მფარველი.

14ამიტომაც მოციქულები აახლა მათ და არწმუნებდა, რომ ყველა კანონიერ მოთხოვნაზე დათანხმდებოდა და ეცდებოდა მეფეც დაეყოლიებინა, რომ მეგობრული ურთიერთობა დაემყარებინა იუდაელებთან.

15რაკიღა მაკაბელს მშვიდობა სურდა, ყველაფერზე დათანხმდა, რასაც ლისიასი სთავაზობდა, რადგანაც მეფემაც მოიწონა ყველაფერი, რაც მაკაბელმა მისწერა ლისიასს იუდაელებთან დაკავშირებით.

16ხოლო ლისიასის წერილში, რომელიც მან გაუგზავნა იუდაელებს ეწერა: „ლისიასი მოკითხვას უთვლის იუდაელ ხალხს.

17თქვენს მიერ წარმოგზავნილმა იოანემ და აბესალომმა საპასუხო წერილი გადმომცეს და იმაზედაც იზრუნეს, რომ შესრულებულიყო ყველაფერი, რაც შიგ ეწერა.

18მე ყველაფერი მოვახსენე მეფეს, რაც უნდა მომეხსენებინა და რაზედაც შეიძლებოდა დათანხმება, მეფეც დათანხმდა.

19თუ კვლავაც კეთილგანწყობილნი იქნებით ხელისუფლების მიმართ, ვეცდები მომავალშიაც სასიკეთოდ შეგეწიოთ.

20რაც შეეხება კერძო საკითხებს, როგორც თქვენს, ისე ჩვენს მოციქულებსაც მოველაპარაკე, თქვენთან ერთად მოითათბირონ.

21მხნედ იყავით! ას ორმოცდარვა წელი, დიოს კორინთიოსის ოცდაოთხი.“

22მეფის წერილი კი ასეთი შინაარსისა იყო: „მეფე ანტიოქოსი მოკითხვას უთვლის ლისიასს – თავის ძმას.

23მას შემდეგ, რაც მამაჩვენი ღმერთების ხომლს შეუერთდა, ჩვენი სურვილი ისაა, რომ სამეფოს ქვეშევრდომნი უშფოთველად იყვნენ და მშვიდად ასრულებდნენ თავიანთ საქმეს.

24როცა გავიგეთ, რომ იუდაელებისთვის მიუღებელია მამაჩვენის მიერ ახლად დანერგილი ბერძნული წეს-ჩვეულებები, რადგანაც თავიანთ ჩვეულებებს ანიჭებენ უპირატესობას და მოითხოვენ, რომ ნება მიეცეთ თავიანთი სჯულის დაცვისა,

25გადავწყვიტეთ, რომ ამ ხალხმა უდრტვინველად უნდა იცხოვროს; ამიტომაც საჭიროა აღდგეს მათი ტაძარი და კვლავაც თავიანთ მამა-პაპისეულ წეს-ჩვეულებებს მიჰყვებოდნენ.

26ასე რომ, კარგს იზამ, თუ მოციქულებს გაუგზავნი და დაუზავდები მათ, რათა დარწმუნდნენ ჩვენს კეთილმოსურნეობაში და ხალისით აკეთონ თავიანთი საქმე.“

27მეფის მიერ იუდაელებისთვის გაგზავნილი წერილი კი იუწყებოდა: „მეფე ანტიოქოსი მოკითხვას უთვლის იუდაელ უხუცესებსა და ყველა იუდაელს.

28თუ კარგად ხართ, ჩვენი სურვილიც ესაა; ჩვენც კარგად ვართ.

29მენელაოსმა გვაუწყა, რომ გინდათ ჩვენში მყოფი თქვენიანები მოინახულოთ.

30ვინც ქსანთიკოსის თვის ოცდაათამდე ჩამოვა, სამეგობროდ გავუწვდით ხელს და ყოველგვარ ხიფათს ავაცილებთ თავიდან.

31იუდაელებს უფლება ექნებათ კვლავინდებურად ჭამონ თავიანთი საჭმელი და მამა-პაპური სჯული აღასრულონ. არც ერთს არ მოეთხოვება უმეცრების შედეგად გამოჩენილი დაუდევრობის პასუხი.

32თქვენთან მოსალაპარაკებლად ვგზავნი მენელაოსს.

33კარგად იყავით. ას ორმოცდარვა წელი, ქსანთიკოსის თხუთმეტი.“

34რომაელებმაც გამოგზავნეს წერილი, რომელშიაც ეწერა: „კვინტუს მემიუსი, ტიტუს მანიუსი, რომაელთა უხუცესნი, მოკითხვას უთვლიან იუდაელ ხალხს.

35რაც ლისიასმა, მეფის ნათესავმა, დაგითმოთ, ჩვენც ვამტკიცებთ.

36ხოლო ის, რაც საჭიროდ მიიჩნია მოეხსენებინა მეფისთვის, თქვენც კარგად აწონ-დაწონეთ და დაუყოვნებლივ გვაცნობეთ, რათა თქვენთვის საჭირო საქმეში შეგეწიოთ, რადგანაც ანტიოქიას მივემგზავრებით.

37ამიტომ სასწრაფოდ გამოგვიგზავნეთ ვინმე, რომ ვიცოდეთ, რა აზრს ადგახართ.

38კარგად იყავით. ას ორმოცდარვა წელი, ქსანთიკოსის თხუთმეტი.“

12

12^1მას შემდეგ, რაც შეთანხმება მიღწეულ იქნა, ლისიასი მეფესთან დაბრუნდა, იუდაელებმა კი მიწის დამუშავებას მიჰყვეს ხელი.

2მაგრამ იქაური სარდლები – ტიმოთე და აპოლონიოსი, გენეოსის ძე, ისევე, როგორც ჰიერონიმოსი და დემოფონი, აგრეთვე ნიკანორი, კვიპროსის მმართველი, საშუალებას არ აძლევდნენ მათ მშვიდად და უზრუნველად ეცხოვრათ.

3იაფოელებმა კი, აი, რა უღვთო საქმე ჩაიდინეს: მეზობლად მოსახლე იუდაელებს შესთავაზეს თავიანთი ცოლ-შვილითურთ ჩამსხდარიყვნენ მათ მიერ დამზადებულ ნავებში, თითქოს მათდამი უკეთური ზრახვა არ ჰქონოდათ გულში.

4და როცა ისინი დათანხმდნენ, რაკიღა მშვიდობა სურდათ და გულში ეჭვიც არ გაუვლიათ, მაშინ იაფოელებმა, ქალაქის საერთო გადაწყვეტილებით, ზღვაში გასვლისთანავე ჩაძირეს ყველა, არანაკლებ ორასი კაცისა.

5თვისტომთა მიმართ ჩადენილი ამ გულმხეცობის ამბავი რომ გაიგო, იუდამ თავის თანამდგომთ აუწყა ეს.

6მოუხმო ღმერთს, მართლად გამრიგე მსაჯულს, და თავს დაესხა ძმათა მკვლელებს. ნავსადგური ცეცხლს მისცა ღამით და დაწვა ნავები, ხოლო საშველად მოცვივნილ ხალხს მუსრი გაავლო.

7მაგრამ რაკი ეს ადგილი ჩაკეტილი იყო, იუდამ დატოვა იგი. გადაწყვეტილი ჰქონდა კვლავ მობრუნებულიყო და ერთიანად ამოეწყვიტა იაფოელები.

8ისიც შეიტყო, რომ იამნიელებს გადაეწყვიტათ იგივე დღე დაეწიათ იქ მოსახლე იუდაელებისათვის.

9ამიტომ ღამით თავს დაესხა იამნიელებს და ნავებთან ერთად ცეცხლს მისცა მათი ნავსადგურიც. ასე რომ, ცეცხლის ალი იერუსალიმიდან ორას ორმოცი სტადიონის მანძილზე ჩანდა.

10ტიმოთეს წინააღმდეგ დაძრულებს ცხრა სტადიონის მანძილზე არაბები დაესხნენ თავს, ხუთი ათასამდე ქვეითი და ხუთასი მხედარი.

11გააფთრებულ ბრძოლაში იუდას თანამდგომემბმა ღვთის შეწევნით გამარჯვებას მიაღწიეს; მაშინ დამარცხებულმა მომთაბარე არაბებმა ზავის დადება სთხოვეს იუდას და აღუთქვეს, ჯოგს მოგგვრით და სხვა საქმეშიაც შეგეწევითო.

12იუდამაც გაითვალისწინა, რომ მათ მართლაც შეეძლოთ დიდი შემწეობა აღმოეჩინათ, და დაზავებაზე დათანხმდა; დაზავების შემდეგ კი თავ-თავიანთ ბანაკებს მიაშურეს.

13გარდა ამისა, იუდა თავს დაესხა მტკიცე ხიდებითა და გალავნით გამაგრებულსა და სხვადასხვა ტომებით დასახლებულ ქალაქს, რომელსაც კასპინი ერქვა სახელად.

14მტკიცე გალავნითა და სურსათ-სანოვაგის მარაგით გულმოცემული ქალაქის მკვიდრნი ძალზე თავხედურად იქცეოდნენ, აგინებდნენ იუდას, ღმერთს გმობდნენ და ბილწსიტყვაობდნენ.

15მაშინ იუდას მოლაშქრეებმა სამყაროს დიდ მბრძანებელს შესთხოვეს შველა, რომელმაც იესოს დროს კედელსანგრევი მანქანებისა და იარაღის გარეშე შემუსრა იერიხო, და გააფთრებით შეუტიეს გალავანს.

16ღვთის შეწევნით აიღეს ქალაქი და დაიწყო საშინელი ხოცვა-ჟლეტა, ასე რომ, ახლომდებარე ტბა, ორი სტადიონის სიგანე რომ ჰქონდა, სისხლის საგუბარი გეგონებოდათ.

17იქიდან წამოსულები, შვიდას ორმოცდაათი სტადიონი რომ გამოიარეს, ქარაქსში, ეგრეთ წოდებულ, ტუბიან იუდაელებს მიადგნენ.

18მაგრამ ტიმოთეს მოხელთება ვერ შეძლეს, რომელიც ისე გაშორებოდა იქაურობას, რომ ვერაფრის გაკეთება მოესწრო, თუმცა ერთგან ძალიან ძლიერი დაცვა კი დაეტოვებინა.

19ამიტომაც დაიძრნენ დოსითეოსი და სოსიპატროსი, მაკაბელთა სარდლები, და მუსრი გაავლეს ტიმოთეს მიერ დატოვებულ მეციხოვნეებს – ათი ათასზე მეტ კაცს.

20მაკაბელმა კი რაზმებად დაყო თავისი ლაშქარი, რომლებსაც სათავეში ჩაუყენა ისინი, და ტიმოთეს ასოცი ათას ქვეითსა და ორიათას ხუთას მხედარზე მიიტანა იერიში.

21იუდას მოახლოება რომ გაიგო, ტიმოთემ ქალები, ბავშვები და ლაშქრის მთელი აღალი, ეგრეთ წოდებულ, კარნაიმში გახიზნა, რადგანაც ძნელი იყო მტერს ალყაში მოექცია ეს სიმაგრე მისი ადგილმდებარეობის სივიწროვის გამო.

22როდესაც იუდას პირველი რაზმი გამოჩნდა, მტერს თავზარი დასცა და შეაძრწუნა ყოვლისმხილველის ხილვამ: უწესრიგოდ უკუიქცნენ და მიმოიფანტნენ, ასე რომ, უმეტესწილად ერთმანეთს ხოცავდნენ და ძირს ცვიოდნენ თავიანთი ბასრი მახვილით განგმირულნი.

23იუდა ფეხდაფეხ მისდევდა მტერს, დაუნდობლად ჟლეტდა უწმიდურთ და მუსრი გაავლო ოცდაათი ათასამდე კაცს.

24თვით ტიმოთე ხელში ჩაუვარდა დოსითეოსისა და სოსიპატროსის მეომრებს და ათასგვარი ხრიკებით ცდილობდა თავი დაეხსნა, რადგანაც მის ხელთ იყო მრავალი იუდაელის მამა თუ ძმა, რომლებსაც არ დაინდობდნენ, თუკი ტიმოთეს მოკლავდნენ.

25იმდენი იფიცა, ტყვეებს უვნებლად დაგიბრუნებთო, რომ მათაც გაუშვეს, რათა ამ გზით ეხსნათ თავიანთი მოძმენი.

26შემდეგ იუდა კარნაიმისა და ატარგატისის წინააღმდეგ დაიძრა და მუსრი გაავლო ოცდახუთი ათას კაცს.

27მას შემდეგ, რაც დაამარცხა და დაიმორჩილა ისინი, გამაგრებულ ქალაქ ყეფრონს, ლისიასისა და მრავალი სხვადასხვა ტომის საცხოვრისს, მიადგა: ქალაქის გალავანთან მედგრად იბრძოდნენ მხნე ჭაბუკები, იქვე იარაღისა და ისრების დიდი მარაგი იყო.

28მაგრამ იუდაელებმა ყოვლისმძლეს შესთხოვეს, თავისი ძალმოსილებით მტერთა მმუსვრელს, აიღეს ქალაქი და მუსრი გაავლეს შიგ გამაგრებულ ოცდახუთიათასამდე კაცს.

29იქიდან წამოსულები თავს დაესხნენ სკვითოპოლისს, რომელიც იერუსალიმიდან სამოცი სტადიონითაა დაშორებული.

30მაგრამ რაკი იქაური იუდაელები ირწმუნებოდნენ, სკვითოპოლისელები კეთილად არიან განწყობილნი ჩვენდამი და გასაჭირში ხელს გვიმართავენო,

31ამიტომ მადლი მოახსენეს და სთხოვეს მათ, მომავალშიც ასევე კეთილად ყოფილიყვნენ განწყობილნი მათი მოდგმის მიმართ; მერე კი იერუსალიმისაკენ გამოემართნენ, რადგანაც შვიდეულთა დღესასწაული ახლოვდებოდა.

32ხოლო ორმოცდაათობის დღესასწაულის შემდეგ იდუმეელთა სარდლის – გორგიასის წინააღმდეგ დაიძრნენ.

33იუდას სამი ათასი ქვეითი და ოთხასი ცხენოსანი ჰყავდა.

34როდესაც ერთმანეთს შეებნენ, იუდაელთა მცირე ნაწილი დაეცა ბრძოლის ველზე.

35ხოლო ვინმე დოსითეოსმა, ბაკენორის ერთ-ერთმა ხელქვეითმა, მხედარმა და მხნე კაცმა, შეიპყრო გორგიასი, მოსასხამში ჩაავლო ხელი და მძლავრად მოქაჩა, რომ ეს წყეული ცოცხლად დაეტყვევებინა, მაგრამ დოსითეოსს თავს დაესხა ერთი თრაკიელი მხედარი და მხარი ჩამოათალა, გორგიასი კი მარისაში გაიქცა.

36ხოლო როდესაც ესდრის მოლაშქრენი ხანგრძლივი ბრძოლით დაიქანცნენ, იუდამ მწედ მოუხმო უფალს, რომ წინ წასძღოლოდა იუდაელებს.

37მშობლიურ ენაზე დააგუგუნა საგალობელი, მერე საბრძოლო ყიჟინა დასცა, თავს დააცხრა გორგიასს და უკუაქცია მისი ლაშქარი.

38შემდეგ თავისი მეომრებითურთ ქალაქ ყადულამისაკენ აიღო გეზი, და რაკი მეშვიდე დღე დგებოდა, ჩვეულებისამებრ განიწმიდნენ და ისე იზეიმეს შაბათი.

39მეორე დღეს იუდას მოლაშქრენი წავიდნენ, როგორც მოითხოვდა მოვალეობა, რათა ბრძოლაში დაცემულთა ცხედრები წამოესვენებინათ და მშობლიურ სამარხებში დაეკრძალათ მათი ნათესავების გვერდით.

40თვითოეულ მოკლულს ქიტონის ქვეშ იამნიელთა კერპებისათვის შეწირული ნივთები აღმოუჩინეს, რამაც ყველასათვის ცხადი გახადა, თუ რამ დაღუპა ისინი.

41ასე რომ, ყველამ ადიდა მართლმსაჯულება უფლისა, რომელიც განაცხადებს დაფარულს.

42ლოცვა დაიწყეს და ევედრებოდნენ უფალს, სრულიად მიეტევებინა მათთვის ეს შეცოდება. კეთილშობილი იუდა კი შეაგონებდა ხალხს, გარიდებოდნენ ცოდვას, რაკიღა თავიანთი თვალით ნახეს, რა დღეც დაადგათ დაცემულთ.

43თითოეულ სულზე ორი ათასი დრაქმა შეკრიბა და იერუსალიმს გაგზავნა, რათა მსხვერპლი შეეწირათ ჩადენილი ცოდვის გამოსასყიდად: ეს იყო მართლაც ღირსეული და საღვთისმოსაო ქცევა, რაკიღა აღდგომაზე ფიქრობდა.

44ბრძოლაში დაღუპულთა აღდგომის იმედი რომ არ ჰქონოდა, ფუჭად და ზედმეტად მიიჩნევდა მიცვალებულთათვის ლოცვას.

45მაგრამ სწამდა, რომ ყველას, ვინც ღვთისმოსაობაში აღესრულა, დიდებული საზღაური ელის. რა წმიდაა და ღვთაებრივი ამაზე ფიქრი! – ამიტომაც შეწირა შესანდობარი მსხვერპლი, რათა ცოდვები მიეტევებინა მიცვალებულთათვის.

13

13^1ასორმოცდამეცხრე წელს ლისიასს ეუწყა, რომ ანტიოქოს ევპატორი მრავალრიცხოვანი ლაშქრით დაიძრაო იუდასკენ,

2და რომ მას თან ახლდა ლისიასიც, მეფის კარისკაცი და სახელმწიფო საქმეთა გამრიგე. ისინი წინ უძღოდნენ ბერძენთა ლაშქარს – ას ათი ათას ქვეითსა და ხუთი ათას სამას ცხენოსანს, ოცდაორ სპილოს და ცელებით აღჭურვილ სამას საომარ ეტლს.

3მათვე შეერთებოდა მენელაოსიც, მზაკვრულად რომ აქეზებდა ანტიოქოსს, სამშობლოს სახსნელად კი არა, ძალაუფლების ხელში ჩაგდების მიზნით.

4მაგრამ მეუფეთა მეუფემ ანტიოქოსს რისხვა აღუძრა ამ უკეთურის მიმართ, და როცა ლისიასმაც დაუსაბუთა, რომ მენელაოსი იყო ყოველი უბედურების მიზეზი, ბრძანა ბეროეას წაეყვანათ იგი და იქაური ჩვეულებისამებრ მოეკლათ.

5იმ ადგილას აღმართულია ორმოცდაათი წყრთის სიმაღლის გოდოლი, რომელიც ნაცრითაა სავსე, იქვეა მბრუნავი იარაღიც, ირიბად რომ ეშვება ნაცრისაკენ.

6აქ მოჰყავთ დასასჯელად სიკვდილმისჯილნი, ტაძრის მძარცველნი ან სხვა რაიმე წრესგადასულ ბოროტებათა ჩამდენნი.

7სწორედ ამნაირი სიკვდილით მოკვდა უკეთური მენელაოსი; მიწაც კი არ ღირსებია; და ახიც იყო მასზე,

8რადგანაც მრავალგზის სცოდა უფლის სამსხვერპლოს წინაშე, რომლის ცეცხლიცა და ნაცარიც წმიდაა; ამიტომაც უწია სიკვდილმა სწორედ ნაცარში.

9რისხვით ცნობამიხდილი მეფე კი წინ მიიწევდა: განზრახული ჰქონდა იუდაელებისათვის უფრო დიდი უბედურება დაეტეხა თავს, ვიდრე ეს შეძლო მამამისმა.

10ეს რომ გაიგო იუდამ, თავის ხალხს უბრძანა დღედაღამ ელოცათ უფლის მიმართ, რათა ამჯერადაც, ისევე როგორც ყოველთვის, მწედ მოვლენოდა სჯულის, მამულისა და წმიდა ტაძრის დაცვის მოსურნეთ.

11და ხალხი, რომელმაც ის იყო სული მოითქვა, კვლავ არ ჩაეგდო უღვთო წარმართთა ხელში.

12ყველამ ერთსულოვნად აღასრულა ეს ბრძანება, სამი დღის განმავლობაში განუწყვეტლივ გოდებდნენ, მარხულობდნენ და მუხლმოდრეკილნი ლოცულობდნენ უფლის მიმართ; მერე იუდამ მოუხმო ხალხს და უბრძანა, მზად ყოფილიყვნენ.

13მას შემდეგ, რაც განმარტოებით მოითათბირა უხუცესებთან, გადაწყვიტა, ვიდრე მეფის ლაშქარი იუდაში შემოვიდოდა, ქალაქიდან გასულიყვნენ და ღვთის შეწევნით წარემართათ საქმე.

14სამყაროს შემოქმედის მფარველობას მინდობილმა მოუწოდა თავის თანამდგომთ წარბშეუხრელად, სამკვდრო-სასიცოცხლოდ ებრძოლათ სჯულის, ტაძრის, ქალაქის, მამულისა და მოქალაქეობისათვის, და მოდეინის მახლობლად დასცა ბანაკი.

15პირობით ნიშნად „საღვთო ძლევა“ დათქვა და ლომგულ ჭაბუკთა რაზმითურთ ღამით დაეცა მეფის კარავს, ორიათასამდე კაცს გაავლო მუსრი და, გარდა ამისა, მოკლა ყველაზე ზორბა სპილო ზედ მსხდომი ხალხითურთ.

16ბოლოს, თავზარი რომ დასცეს მტერს და არივ-დარიეს მისი რიგები, უვნებლად დაბრუნდნენ უკან.

17და ეს ამბავი, ღვთის შეწევნით, განთიადისას მოხდა.

18ხოლო მეფემ, თავის თავზე რომ იწვნია იუდაელთა გამბედაობის რისხვა, სცადა მზაკვრობით და ცბიერებით დაუფლებოდა მათ მიწა-წყალს.

19ბეთ-ცურს, იუდაელთა ციხე-სიმაგრეს, მიადგა, მაგრამ მარცხი აგემეს, ხალხი დაუხოცეს და უკუაქციეს.

20იუდამ კი, რაც საჭირო იყო, ყველაფერი შეუგზავნა მეციხოვნეებს.

21ვინმე როდოკოსმა, იუდაელთა ერთ-ერთმა მოლაშქრემ, ეს ამბავი ფარულად შეატყობინა მტერს, მაგრამ გაუგეს, შეიპყრეს და დილეგში ჩააგდეს.

22მეფემ მეორედაც გაუმართა მოლაპარაკება ბეთ-ცურში გამაგრებულთ; ერთმანეთს დაუზავდნენ; მაშინ იქაურობას გაეცალა და იუდას წინააღმდეგ დაიძრა, მაგრამ ძლეულ იქნა.

23ხოლო როდესაც გაიგო, რომ ანტიოქიაში სახელმწიფოს მმართველად დატოვებული ფილიპე აჯანყებულიყო, თავგზა აებნა და თხოვნით მიადგა იუდაელებს, ქედი მოიდრიკა მათ წინაშე და ფიცით აღუთქვა, ყველა სამართლიან მოთხოვნას შეგისრულებთო, კიდევაც დაუზავდა მათ, მსხვერპლიც შესწირა, პატივი მიაგო ტაძარს და წყალობა გაიღო ქალაქისათვის.

24მაკაბელიც მიიღო და სარდლად დანიშნა პტოლემაისიდან მოყოლებული, ვიდრე გერარამდე.

25მერე კი პტოლემაისისაკენ გასწია, რადგანაც იქაურები მოლაპარაკების შედეგით უკმაყოფილონი იყვნენ და მისი გაუქმება სურდათ.

26ლისიასი ხალხის წინაშე წარსდგა და შეძლებისდაგვარად დაიცვა თავი, შეკრებილნი დააშოშმინა, კეთილად განაწყო და ანტიოქიას მიაშურა. ასე დასრულდა მეფის შემოსევა და უკან დახევა.

14

14^1სამი წლის შემდეგ იუდამ და მისმა თანამდგომებმა შეიტყვეს, რომ დემეტრიოსი, სელევკოსის ძე, ტრიპოლისის ნავსადგურს მისდგომოდა ძლიერი ლაშქრითა და მრავალი ხომალდითურთ.

2მოეკლა ანტიოქოსი და მისი კარისკაცი ლისიასი, და ხელში ჩაეგდო ქვეყანა.

3ხოლო ვინმე ალკიმოსი, მღვდელმთავარყოფილი, მაგრამ არეულობის ჟამს თავისივე ნებით შებილწული, ბევრი ფიქრის შემდეგ მიხვდა, რომ ვეღარ ეღირსებოდა ხსნას და ვერც წმიდა სამსხვერპლოს მიეკარებოდა.

4ამიტომაც ასორმოცდამეთხუთმეტე წელს ეახლა მეფე დემეტრიოსს, ოქროს გვირგვინი, პალმის რტო და, გარდა ამისა, ზეთისხილის ტოტებიც მიართვა, ტაძრის კუთვნილებად რომ ითვლებოდა, და იმ დღეს ამას დასჯერდა.

5მაგრამ როცა თავისი შლეგური განზრახვის აღსასრულებლად ხელსაყრელი დრო მოიხელთა, როცა დემეტრიოსმა სათათბიროდ მიიწვია და ჰკითხა, რას ფიქრობენ ან რას აპირებენო იუდაელები, პასუხად ასე მიუგო:

6„იუდაელთაგან ეგრეთწოდებული ხასიდები, რომელთა სათავეშიც იუდა მაკაბელი დგას, საომრად არიან განწყობილნი, ამბოხებისთვის ემზადებიან და მოსვენების საშუალებას არ აძლევენ სამეფოს.

7სწორედ მათ ამყარეს საგვარეულო პატივი, ანუ მღვდელმთავრობა, და ამიტომაც მოვსულვარ აქ;

8უწინარეს ყოვლისა, კი იმის გამო, რომ გულწრფელად ვზრუნავ იმაზე, რაც მეფეს ეკუთვნის, რადგანაც ზემოხსენებული ხალხის უგუნურებით მთელ ჩვენს მოდგმას დიდი უბედურება ატყდება თავს.

9ახლა, რაკი ყოველივე ეს გაიგე, გემუდარები, მეფეო, მოხედე ჩვენს ქვეყანას და შენი წყლობის სიკეთეს ნუ მოუშლი ჩვენს ბედკრულ ხალხს.

10ვიდრე იუდა ცოცხალია, სამეფოს სიმშვიდე არ ეღირსება.“

11ეს რომ თქვა, იუდას მოძულე სხვა მრჩევლებმა კიდევ უფრო მეტად წააქეზეს დემეტრიოსი.

12დაუყოვნებლივ იხმო ნიკანორი, მესპილოეთა უხუცესი, და მთავარსარდლად განამწესა იუდაში.

13უბრძანა, მოეკლა იუდა, მისი თანამზრახველნი კი მიმოეფანტა, ხოლო ალკიმოსი დიდი ტაძრის მღვდელმთავრად დაესვა.

14მაშინ იუდადან გამოქცეულ წარმართთა მთელი ბრბოები მიაწყდა ნიკანორს, რადგანაც იმედი ჰქონდათ, რომ იუდაელთა ბედუკუღმართობა და სვედავსილობა მათი კეთილდღეობის საწინდარი იქნებოდა.

15როცა იუდაელებმა გაიგეს, რომ ნიკანორი მათ წინააღმდეგ დაძრულიყო და მას წარმართებიც შეერთებოდნენ, მიწა დაიყარეს თავზე და შესთხოვეს იმას, ვინც სამუდამოდ დაამკვიდრა თავისი ხალხი და მარადჟამს ცხადად იცავდა თავის წილხვდომილთ.

16წინამძღოლის ბრძანებისთანავე სასწრაფოდ დაიძრნენ და სოფელ დესაუსთან შეებნენ მომხვდურთ.

17სიმონმა, იუდას ძმამ, ნიკანორს შეუტია, მაგრამ მტრის მოულოდნელი იერიშის შედეგად მცირედი მარცხი იწვნია.

18თუმცა ნიკანორს სმენოდა, რა სიმამაცითაც გამოირჩეოდნენ იუდას თანამდგომნი და რა თავგანწირვით იბრძოდნენ სამშობლოსათვის; ამიტომაც თავი აარიდა იმას, რომ სისხლისღვრით გადაეწყვიტა საქმე.

19ამიტომ პოსიდონიოსი, თეოდოტოსი და მატათიასი გაგზავნა იუდაელებთან დასაზავებლად.

20ხანგრძლივი ბჭობის შემდეგ, როცა წინამძღოლმა ეს ამბავი აუწყა ხალხს, ერთხმად მიიღეს გადაწყვეტილება და დაზავებაზე დათანხმდნენ.

21დანიშნეს დღე, როცა პირისპირ უნდა შეხვედროდნენ ერთმანეთს. და როცა დათქმულმა დღემ მოაწია, თითოეულს საგანგებო სავარძელი დაუდგეს.

22ხოლო იუდამ შეიარაღებული ხალხი ჩაასაფრა სათანადო ადგილას, რათა მზად ყოფილიყვნენ, თუკი მტერი მოულოდნელად განიზრახავდა რაიმე ბოროტებას. და მშვიდობიანად წარმართეს ბჭობა.

23ნიკანორი ერთხანს იერუსალიმში იყო, ურიგო არაფერი ჩაუდენია და შეკრებილი ხალხი გაისტუმრა.

24გვერდიდან არ იშორებდა იუდას, მის მიმართ მეგობრულად განწყობილი.

25ურჩია ცოლი შეერთო და შვილები გაეჩინა. იუდაც დაქორწინდა, დამშვიდდა და ცხოვრებით ტკბებოდა.

26მაგრამ ალკიმოსმა მათი მეგობრობა და ურთიერთკეთილგანწყობილება რომ დაინახა, მხნეობა მოიკრიბა, დემეტრიოსს ეახლა და მოახსენა, რომ ნიკანორს ბოროტი ზრახვა უდევს გულში სამეფოს მიმართ, რადგანაც ხელისუფლებისადმი მტრულად განწყობილი იუდა თავის მონაცვლედ დანიშნაო.

27ბოროტმოქმედის ასეთი ცილისწამებით გაღიზიანებულმა და განრისხებულმა მეფემ ნიკანორს მისწერა, რომ მისთვის მიუღებელია ამნაირი ხელშეკრულება და უბრძანა ბორკილდადებული იუდა სასწრაფოდ მიეგვარა ანტიოქიაში.

28წერილი რომ მიიღო, ნიკანორი შეცბა, უფრო კი იმან დაამწუხრა, რომ კავშირი უნდა გაეწყვიტა კაცთან, რომელსაც არავითარი უსამართლობა არ ჩაუდენია.

29მაგრამ მეფეს ხომ ვერ ეურჩებოდა? ამიტომაც ხელსაყრელ შემთხვევას ეძებდა, რომ მზაკვრულად მოეგვარებინა საქმე.

30მაგრამ მაკაბელმაც შენიშნა, რომ ნიკანორი ძველებურად აღარ სწყალობდა და შეხვედრისას ჩვეულებრივზე მეტად უხეშობდა. მიხვდა, რომ ეს სიმკაცრე სასიკეთოს არას უქდდა, თავისი, არცთუ მცირერიცხოვანი, თანამზრახველნი შემოიკრიბა და ნიკანორს გაეცალა.

31როდესაც ამ უკანასკნელმა დაინახა, რომ იუდამ ეშმაკობით აჯობა, უდიდესსა და უწმიდეს ტაძარს მიადგა, როცა მღვდლები დაწესებულ მსხვერპლს სწირავდნენ და უბრძანა მათ იუდა მიეცათ მისთვის.

32ხოლო როცა მათ ფიცით უთხრეს, არ ვიცით სად არის ის, ვისაც ეძებო,

33ნიკანორმა ტაძრისკენ გაიწოდა მარჯვენა და დაიფიცა, თუ დატყვევებულ იუდას არ ჩამაბარებთ, ამ საღვთო ტაძარს მიწასთან გავასწორებ, სამსხვერპლოს მოვშლი და ამ ადგილას დიონისეს დიდებულ ტაძარს აღვმართავო.

34ეს თქვა და იქაურობას გაეცალა, მღვდლები კი ცისკენ იწვდიდნენ ხელს, ჩვენი ხალხის მარადიულ მფარველს ევედრებოდნენ და ამბობდნენ:

35„შენ, უფალო, ვისთვისაც უცხოა ყოველგვარი გასაჭირი, კეთილი ინებე, რომ ეს ტაძარი შენი სამკვიდრო ყოფილიყო ჩვენს შორის.

36მაშ, ახლაც, ყოველი სიწმიდის წმიდა უფალო, შეუბღალავად დაიცავი უკუნისამდე ეს ახლადგანწმედილი სახლი.“

37ხოლო ნიკანორის წინაშე დაასმინეს ვინმე რაზისი, ერთ-ერთი იერუსალიმელი უხუცესი, თანამოქალაქეთა მეგობარი, ღირსეული და სახელოვანი კაცი, თავისი კეთილმოსურნეობის გამო იუდაელთა მამად შერაცხილი,

38რომელსაც არეულობის ჟამსაც იუდაელთა მხარე ეჭირა და მზად იყო იუდაელობისათვის შეეწირა სულიცა და სხეულიც.

39ნიკანორმა, რომელსაც სურდა ეჩვენებინა, თუ რარიგ სძულდა იუდაელნი, ხუთასზე მეტი მეომარი გაგზავნა მის შესაპყრობად.

40რადგანაც ფიქრობდა, რომ რაზისის შეპყრობით უბედურებას დაატეხდა თავზე იუდაელებს.

41მაგრამ როგორც კი ბრბო კოშკს მიაწყდა და ეზოში შეჭრა დააპირა, ამასთან ბრძანებაც გაიცა, რომ ცეცხლი მოეტანათ ჭიშკრისათვის წასაკიდებლად, რაზისი მიხვდა, რომ მტერს ვერსად წაუვიდოდა და თვითონვე გაიგმირა მახვილით თავი.

42რადგანაც არჩია ღირსეულად მომკვდარიყო, ვიდრე უსჯულოებს ჩავარდნოდა ხელში და თავისი კეთილშობილების დამამცირებელი შეურაცხყოფა დაეთმინა.

43მაგრამ რაკი ნაჩქარევმა დარტყმამ მიზანს ვერ უწია, ბრბო კი უკვე კარს აწყდებოდა, გალავანზე აიჭრა და გარსშემოჯარული ხალხის თვალწინ წარბშეუხრელად გადაეშვა ძირს.

44დამფრთხალი ხალხი აქეთ-იქით მიაწყდა, ადგილი დაცარიელდა და რაზისიც პირქვე დაასკდა სწორედ იმ ადგილს.

45ჯერ კიდევ ცოცხალი წამოიმართა და, თუმცა ჭრილობიდან ღვარად სდიოდა სისხლი, რისხვით ანთებულმა ჩაურბინა ხალხს და ერთი ფრიალო კლდის თავზე შედგა.

46უკვე სისხლისაგან დაცლილმა მთელი შიგანი ამოიგლიჯა, ორივე ხელით ასწია და ბრბოში მოისროლა, თან სიცოცხლისა და სულის უფალს ევედრებოდა, კვლავაც მიეცა მისთვის სუნთქვა და სიცოცხლე, და ასე დალია სული.

15

15^1ხოლო ნიკანორმა გაიგო, რომ იუდა და მისი თანამდგომნი სამარიის მიდამოებში იმყოფებოდნენ და გადაწყვიტა მოულოდნელად თავს დასხმოდა მათ დასვენების დღეს.

2იუდაელები, რომლებიც იძულებით თან ახლდნენ მას, ეუბნებოდნენ: „ნუ ამოწყვეტ მათ ასე ულმობლად და დაუნდობლად, პატივი მიაგე ყოვლისმხილველის მიერ კურთხეულ დღეს.“

3მაშინ ამ უკეთურმა იკითხა: „არის კი მეუფე ცაში, ვინც დააწესა შაბათის უქმობა?“

4და როცა უთხრეს: „არის ცოცხალი ღმერთი, ცათა მეუფე, ვინც გვიბრძანა მეშვიდე დღის დაცვა.“

5მან პასუხად თქვა: „მე კი, ქვეყნიერების მეფე, გიბრძანებთ: იარაღი აისხათ და ჩემს ნებას დაემორჩილოთ.“ თუმცა ვერ შეძლო ხორცი შეესხა თავისი განზრახვისათვის.

6ქედმაღლობით აღზევებულ ნიკანორს სურდა საბოლოო გამარჯვება ეზეიმა იუდასა და მის მომხრეებზე.

7მაკაბელს კი კვლავ ურყევად სწამდა, რომ ღმერთი შემწეობას არ მოაკლებდა.

8ამიტომაც მოუწოდებდა თავის თანამდგომთ, არ შემდრკალიყვნენ წარმართთა შემოსევის წინაშე, არამედ გაეხსენებინათ, რამდენჯერ მოვლენიათ შეწევნა ზეცით და ამჯერადაც გამარჯვებისა და ყოვლისმპყრობელის მფარველობის იმედი ჰქონოდათ.

9სჯულისა და წინასწარმეტყველთა აღთქმებით ამხნევებდა, მათ მიერვე ჩადენილ საგმირო საქმეებს შეახსენებდა და სიმამაცით აღანთებდა მათ.

10საბრძოლო სულისკვეთებას უღვივებდა და თანაც წარმართთა ვერაგობასა და ფიცის გატეხაზეც ესაუბრებოდა თავის თანამებრძოლთ.

11იმდენად მტკიცე ფარებითა და შუბებით როდი აღჭურვა თითოეული, რამდენადაც კეთილი სიტყვითა და შეგონებებით, ბოლოს კი ყველას შვება მოჰგვარა, როცა თავისი სარწმუნო და კეთილად ასახდენი სიზმარი უამბო მათ.

12სიზმარეული ჩვენება კი ასეთი იყო: იუდამ იხილა ონიასი, ყოფილი მღვდელმთავარი, კეთილი და ღირსეული, თვინიერი, წარმოსადეგი და ტკბილმოუბარი კაცი, სიყრმითგანვე რომ შეესისხლხორცებინა სიქველე; ხელაპყრობილი ლოცულობდა მთელი იუდაელი ხალხისთვის.

13შემდეგ მოევლინა მეორე კაცი, ჭაღარითა და დიდებით შემკული, უცხო და უჩვეულო სიდიადით გარემოსილი.

14და თქვა ონიასმა: „ესაა ძმათმოყვარე, მარადჟამ ხალხისა და წმიდა ქალაქისათვის მლოცველი, იერემია, ღვთის წინასწარმეტყველი.“

15ხოლო იერემიამ გაიწოდა მარჯვენა, ოქროს მახვილი მისცა იუდას და უთხრა:

16„აიღე ეს წმიდა მახვილი, ღვთისაგან ბოძებული, ამით სძლევ მტრებს.“

17მაშინ ხალხმა, იუდას ესოდენ კეთილი სიტყვით გამხნევებულმა, გმირობისა და სიმამაცის სულისკვეთებით რომ აღანთებდა ახალგაზრდობას, გადაწყვიტა ბანაკად კი არ დამდგარიყო, არამედ იერიში მიეტანა მტერზე, რათა შემართებას გადაეწყვიტა საქმე, რადგანაც წმიდა ქალაქს და ტაძარს საფრთხე ემუქრებოდა.

18იმდენად ქალებისა და ბავშვების, ძმებისა და ნათესავების ბედი როდი აწუხებდათ, რამდენადაც წმიდა ტაძრისათვის ზრუნავდნენ.

19თუმცა ქალაქში დარჩენილთაც ნაკლები სადარდელი როდი ჰქონდათ: იმათზე წუხდნენ, ვინც ბრძოლის ველზე უნდა შებმოდა მტერს.

20და როცა ყველა მოელოდა, რომ საქმე სულ მალე უნდა გადაწყვეტილიყო, როცა მტრები უკვე გაერთიანდნენ, ლაშქარი საომრად განალაგეს, სპილოებს სათანადო ადგილი მიუჩინეს და აქეთ-იქით ცხენოსნები ამოუყენეს,

21იუდამ თვალი მოავლო საიერიშოდ გამზადებულ მრავალრიცხოვან ლაშქარს, საჭურველთა სიჭრელეს და მხეცების მძვინვარებას. ცისკენ აღმართა ხელები და სასწაულმოქმედსა და ყოვლისმხილველ უფალს უხმო, რადგანაც იცოდა, რომ გამარჯვება იარაღით კი არ მიიღწევა, არამედ უფალი თავისი ნება-სურვილით ანიჭებს ძლევას ღირსეულთ.

22ამას ამბობდა მავედრებელი: „შენ, მეუფეო, ანგელოზი მოუვლინე ხიზკიას, იუდას მეფეს, და შემუსრა მან სანხერიბის ლაშქარი – ას ოთხმოცდახუთი ათასი კაცი.

23მაშ, ახლაც, ცათა მბრძანებელო, მოგვივლინე კეთილი ანგელოზი, რომ წინ წაგვიძღვეს, თავზარი დასცეს და ძრწოლით აღავსოს მტერი.

24შენი მკლავის სიმძლავრით შემუსრე შენს წმიდა ხალხზე ღვთისმგმობელობით აღძრული წარმართნი.“ ამის მეტი არა უთქვამს რა.

25ნიკანორის მოლაშქრენი ბუკ-ნაღარითა და საბრძოლო ყიჟინით მოიწევდნენ წინ.

26იუდას თანამდგომნი კი ღვთის ხმობითა და ლოცვა-ვედრებით ეკვეთნენ მტერს.

27ხელით იბრძოდნენ, გულით კი ღმერთს ევედრებოდნენ, და ღვთის აშკარა შეწევნით ფრთაშესხმულებმა, მუსრი გაავლეს არანაკლებ ოცდათხუთმეტი ათას კაცს.

28საქმეს რომ მორჩნენ და სიხარულით შემოიქცნენ უკან, შეიტყვეს, რომ ნიკანორი მთელი თავისი ძალებით ბრძოლის ველზე დაცემულიყო.

29როცა ყიჟინა და ხმაური მიწყდა, თავიანთ მშობლიურ ენაზე ქება-დიდება აღუვლინეს ღმერთს.

30მაშინ იუდამ, სულითა და ხორცით თავის ხალხზე გადაგებულმა, თვისტომთათვის რომ შეეწირა თავისი სიცოცხლის საუკეთესო წლები, ბრძანა თავი და მკლავი მოეკვეთათ ნიკანორისათვის და იერუსალიმში წაეღოთ.

31იქ მისულმა მოიხმო თვისტომნი და სამსხვერპლოს წინ მღვდლები დააყენა, მერე კი ციხე-სიმაგრის დამცველთაც უხმო.

32უჩვენა მათ უკეთური ნიკანორის თავი და მკრეხელის ხელი, ქედმაღლურად რომ იწვდიდა ყოვლისმპყრობელის წმიდა სახლისაკენ.

33ბრძანა, ენა ამოეკვეთათ უკეთურისათვის, დაეკეპათ და ფრინველებისათვის დაეყარათ, მკლავი კი ტაძრის წინ ჩამოეკიდათ.

34მაშინ ყველამ, ზეცის მიმართ თვალაპყრობილმა, ადიდა უფლის გამოცხადება და თქვა: „კურთხეულ იყოს, ვინც შებღალვისაგან დაიცვა თავისი ადგილი!“

35ხოლო იუდამ ციხიდან გადმოკიდა ნიკანორის თავი, როგორც აშკარა და თვალსაჩინო ნიშანი ღვთის შეწევნისა.

36ერთხმად დაადგინეს, არასოდეს დარჩენილიყო აღუნიშნავად და დღესასწაულად შეერაცხათ მეთორმეტე თვის მეცამეტე დღე, რომელსაც სირიულ ენაზე ადარი ჰქვია და ერთი დღით უსწრებს წინ მორდექაის დღეს.

37ასე დამთავრდა ნიკანორის საქმე, და რაკი ამ დროიდან მოყოლებული ქალაქი ებრაელებმა დაიმკვიდრეს, მეც ამით დავასრულებ ჩემს თხრობას.

38თუ მწყობრად და დალაგებით გადმოვეცი იგი, ჩემი მიზნისთვისაც მიმიღწევია, ხოლო თუ უნიათოდ და უღიმღამოდ, მაშინ ის გამიკეთებია, რაც შემეძლო.

39მავნეა, თუ ღვინოს წყალს აყოლებენ, ხოლო წყალს – ღვინოს; ხოლო თუ წყლით გაზავებულ ღვინოსა სვამენ, სარგოა და სალხინო; ასევე თხზუ ლებაც თავისი თანაზომიერებით სასიამოვნოა მკითხველის სმენისათვის. ამით ვასრულებ.

Table of Contents

- ბიბლია

- სათაურის გვერდი

- მეორე მაკაბელთა

- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- 11
- 12
- 13
- 14
- 15